Epische Reizen

Tussen 1600 en 1800 voeren bijna één miljoen mannen in dienst van de VOC naar Azië. Verreweg de meesten waren buitenlandse arbeidsmigranten waarvan slechts één derde levend terugkeerde. Wat dreef deze mannen om huis en haard te verlaten voor een levensgevaarlijk avontuur in de tropen?

In deze aflevering vertelt historicus en Libris Geschiedenisprijs-winnaar Roelof van Gelder over zijn nieuwste boek 'Tussen noodlot en fortuin. Vijftien gelukszoekers bij de Compagnie'. Aan de hand van vergeten ooggetuigenverslagen zoomen we in op twee Duitsers levend in een wereld van verschil:

• Johann Sulger: een geharde beroepsmilitair die belandde in de meest bloedig...

Drie Nederlanders op de Titanic: de Directeur, de Kok en de Stoker (1912)

Op 14 april 1912 vond de bekendste scheepsramp uit de geschiedenis plaats: de ondergang van de RMS Titanic. Aan boord van het 'onzinkbare' schip bevonden zich drie Nederlanders, elk uit een heel andere maatschappelijke klasse.

Vanuit het Maritiem Museum Rotterdam spreken drie experts over de achtergrond, herkomst en laatste dagen van de Holland Amerika Lijn directeur George Reuchlin, de Groningse topkok Hendrik Bolhuis en de stoker Wessel van der Brugge.

Hoe kwamen zij aan boord terecht? En welke sporen lieten zij na?

Gedreven door wraak na een bitter conflict met de VOC, beraamt de machtige koopman Isaac le Maire een plan om het monopolie van de compagnie te omzeilen. Hij stuurt zijn zoon Jacob Le Maire en navigator Willem Corneliszoon Schouten met twee schepen op een zoektocht naar een alternatieve doorgang naar Indië. Dat lukt!

Le Maires’s compagnie mag nu de competitie aangaan met de VOC. Als Le Maire en Schouten in Indië aankomen, wacht hen echter geen vrije handel, maar een onaangename kennismaking met de dan nog tweede man in de Oost: Jan Pieterszoon Coen.

In d...

Voor de Nederlandse visserij betekende neutraliteit tijdens de Eerste Wereldoorlog niets; de zee lag vol mijnen en de duikbootoorlog eiste honderden levens. In deze aflevering vertellen we het overlevingsverhaal van de bemanning van de Vlaardingse vrachtlogger Annie en Adri en de impact die dat op de thuisblijvers had.

Abonneer je op de Epische Reizen Nieuwsbrief

Uit een oude sigarendoos vol familiefoto's en documenten komt het dramatische verhaal naar boven van Arno's overgrootoom, Kees de Ligt, en zijn moedige schipper Johannes Hoogerwerf. Het is een verhaal over koppigheid tegenover Duitse officieren, 22 uur overleven op een houten...

In de seizoensfinale van Epische Reizen spreken we met maritiem historicus Perry Moree over een van de meest fascinerende expedities uit de Nederlandse zeevaarthistorie. We duiken in het scheepsjournaal van De Gelderland, dat in 1601 – net voor de oprichting van de VOC – onder leiding van admiraal Wolfert Harmensz koers zette naar de Indische Specerijeneilanden. De succesvolle handelsmissie ontaardde in een aaneenschakeling van bizarre en filmwaardige gebeurtenissen.

Perry Moree, auteur van het boek Dodo's en Galjoenen, ontdekte het originele journaal in het Nationaal Archief met zo'n 100 perfecte tekeningen van kustprofielen, vissen, vogels en een Franse Robinson Crusoe.

Geef...

Schipbreuk in het Paradijs – 40 Uur Overleven in de Indische Oceaan (2014)

In deze aflevering spreekt overlever Wilbert van Haneghem, KLM-sr. purser en auteur, over hoe hij zijn droomreis met zijn vriendin Marjan zag veranderen in een regelrechte nachtmerrie.

Een idyllische boottrip van Lombok naar de Komodo-eilanden eindigde in een fatale schipbreuk. Wilbert vertelt hoe de boot zonk en hoe de groep van 25 drenkelingen stuurloos in zee belandden, aan hun lot overgelaten door een ongetrainde bemanning zonder radio of noodsignalen.

Wat volgt is tropische hitte, nachtelijke koude, stroming, dorst en uitputting.

Wilbert is sc...

Geef je op voor de Epische Reizen Nieuwsbrief

In deze aflevering een van de meest huiveringwekkende overlevingsverhalen. In het jaar 1814 vaart de Vlaardingse kapitein Gerrit Metzon met zijn buisschip De Twee Gebroeders voor de Portugese kust in een dodelijke val.

Zijn schip wordt overrompeld door zwaarbewapende Barbarijse zeerovers. Binnen een kwartier is het schip gekaapt en de bemanning van al haar bezittingen beroofd. Metzon en zijn bemanning worden als slaven afgevoerd naar het gevreesde zeeroversnest Algiers.

Aan de hand van Metzons dagjournaal uit 1817 volgen we zijn strijd om te overleven in de meedogenloze...

Michiel de Ruyter is inmiddels 68 jaar, kampt met malaria en nierziekte, en wordt door de staat op een onmogelijke missie naar de Middellandse Zee gestuurd om de Spanjaarden bij te staan tegen een Franse overmacht.

Ondanks een te kleine vloot van slecht onderhouden schepen en onervaren officieren, gaat hij plichtsgetrouw op pad. Het zou zijn allerlaatste reis worden.

Gast: Frits de Ruyter de Wildt, oud-marineofficier, voorzitter van de Michiel de Ruyter Stichting én een directe nazaat van de legendarische admiraal

In deze aflevering ontdek je onder andere:

Wat begon als een VOC-strijd om het monopolie op kruidnagels, ontaardde in een jarenlange oorlog dat grote delen van de Molukken ontvolkte door een verbrande aarde tactiek.

Tristan Mostert en Anne-Rieke van Schaik ontrafelen het verhaal achter de bloedige expedities van de VOC onder leiding van Arnold de Vlamingh van Oudshoorn. We kijken niet alleen naar het slagveld, maar ook naar de manier waarop deze oorlog werd opgeschreven en in kaart gebracht.

Abonneer je op de Epische Reizen Nieuwsbrief

In deze aflevering bespreken we:

Drie keer naar China en drie keer gekaapt op de terugweg: je zou voor minder de moed verliezen. Maar niet de onverwoestbaar optimistische Jan Bekker Teerlink. In deze aflevering duiken we in het turbulente leven van een Zeeuwse koopman die de wereld rondreisde terwijl Europa in brand stond.

Historicus en Libris Geschiedenisprijs-winnaar Roelof van Gelder ontdekte het levensverhaal van Teerlink dat 200 jaar lang verborgen lag in stoffige archiefdozen in Londen. Het begint allemaal bij een bijzondere vondst: een rood Marokkaans leren portefeuille vol zijde, een lok haar en... mysterieuze plantenzaden.

Meld je hier aan voor...

Waarom kent iedereen het verhaal van Willem Barentsz op Nova Zembla, maar weten we zo weinig over Cornelis de Houtman die wél de weg naar de specerijen vond?

In deze aflevering van Epische Reizen duiken we in het verhaal van de Eerste Schipvaart naar Indonesië die leest als een ellendig jongensboek. Van de 249 bemanningsleden keerden er slechts 89 levend terug.

Eppo Steenhuizen - auteur van Expeditieberichten - legt uit hoe ondanks dodelijke scheurbuik, bloedige hinderlagen, onderlinge ruzies, bizarre diplomatieke blunders en een financiële ramp, deze expeditie toch als een succes moet worden beschouwd.

G...

Vanuit Luchtvaartmuseum Aviodrome in Lelystad, in het Schipholgebouw uit 1928, spreekt Epische Reizen met oud-KLM-gezagvoerder Ronald Dijkstra over een van de meest heroïsche én tragische verhalen uit de Nederlandse luchtvaart: de reis van 'de Uiver'.

In 1934 deed dit revolutionaire KLM-toestel, een Douglas DC-2, mee aan de befaamde MacRobertson Air Race van Londen naar Melbourne.

Terwijl de concurrentie vloog in speciaal gebouwde, krappe racevliegtuigen, greep KLM-directeur Albert Plesman deze kans aan om de wereld te verbazen door mee te doen met een reguliere passagiersvlucht, compleet met betalende reizigers en post.

Ronald Dijkstra was jarenlang ve...

In september 1777 vergaan meerdere Nederlandse walvisvaarders voor de kust van Groenland. Het kruiende ijs vermorzelt de schepen als notendoppen en honderden zeelui komen om het leven in het ijskoude water.

Commandeur Hidde Diriks Kat van Ameland overleeft de ergste scheepsramp uit de geschiedenis van de Nederlandse zeevaart. Later schrijft hij alles op. Dit is het ongelooflijke overlevingsverhaal van een man die wekenlang op drijvend ijs leeft, bijna verpletterd wordt tussen de schotsen, zijn bemanningsleden één voor één verliest, en uiteindelijk gered wordt door de gastvrije Inuït – de inheemse bewoners van Groenland.

In deze aflevering horen w...

Stel je voor: je hebt voet gezet in elk land op aarde. Van de meest afgelegen eilanden in de Stille Zuidzee tot de door oorlog verscheurde landen als Ukraine en Jemen. Boris Kester behoort tot een uiterst exclusief gezelschap van minder dan 400 mensen wereldwijd die alle 193 VN-landen hebben bezocht.

In deze aflevering duiken we in het verhaal van een man die rigoreus aan geen enkele vorm van corruptie meewerkte, tot ontroerende ontmoetingen in Kiribati tot het vinden van historische Nederlandse sporen op onverwachte plekken als Juba en de Pescadores eilanden.

Boris legt uit waarom hij...

In deze aflevering stappen we aan boord van een 'wonder der techniek' uit de 19e eeuw: Ramtorenschip de Buffel. Gebouwd in 1868 als het eerste volledig op stoom varende schip van de Koninklijke Marine, moest dit ijzeren gevaarte de Nederlandse kust verdedigen met een ijzeren ramboeg en zware draaibare kanonnen.

Ontdek hoe het leven was aan boord van dit slingerende pantserfort en hoe het kon worden ingezet tegen vijandelijke oorlogsschepen van hout en zeilen.

Vrijwilliger en adviseur van museumschip de Buffel Ed Wijbrands vertelt over de reis van de werf in Glasgow naar de marinehaven van...

Fotograaf Erik Hijweege vertelt over zijn wereldwijde expedities om de overweldigende en soms bedreigende kracht van de natuur vast te leggen, van het fotograferen van inheemse stammen in Afrika tot het achtervolgen van verwoestende tornado's in de Verenigde Staten.

Hij ruilt tijdens zijn expedities regelmatig zijn digitale camera in voor glasplaten, chemicaliën en het loodzware 'natte plaat collodion'-proces. Net als zijn illustere voorgangers - en voorbeelden - pioniersfotografen Frank Hurley en Alexine Tinne, creëert hij zo met geduld en durf unieke beelden van de ongetemde wereld, die verder gaan dan standaard reisfotografie.

Hijweege le...

In deze aflevering duiken we in een van de meest gewaagde logistieke operaties uit de Europese geschiedenis: de Glorieuze Overtocht van Willem III naar Engeland in 1688. Vaak herinnerd als The Glorious Revolution, was dit in werkelijkheid een militaire invasie van ongekende omvang, vanuit de haven van Hellevoetsluis, over het Kanaal naar de landing in Torbay.

Dominique Breet-Sonneveld is conservator in Fortresse Holland te Hellevoetsluis, waar dit interview ook plaatsvond.

Een bijdrage om deze podcast mogelijk te maken en voort te zetten wordt zeer gewaardeerd en is van harte welkom! Al is het maar twv een...

In 1653 lijdt het VOC-jacht de Sperwer schipbreuk op de zuidelijke kust van Korea. De overlevenden krijgen te horen dat ze het land nooit meer mogen verlaten. De boodschapper van dit nieuws is een Nederlander die dan al 27 jaar in Seoul woont.

Het noemt zich Jan Jansz. Weltevree (1595 – 1666) en hij is inmiddels hoog opgeklommen in de rangen als hoofd van het militaire trainingsbureau aan het Koreaanse hof. Daar staat hij bekend als Pak Yon. Wie was deze mysterieuze Hollander, hoe kwam hij in Korea terecht en wat is zijn geschiedenis?

Henny Savenije, woonachtig in Korea, is sc...

De wereldreiziger kent vele gedaantes. Van geldwolven, avonturiers, en dromers tot plunderaars, wetenschappers en toeristen. Onderbelicht zijn vrouwen op wereldreis, maar niet in deze aflevering. Pirate Anne Dieu-le-Veut (1693) gaat een wilde romance aan met zeeroverskapitein Laurens de Graaf, de Bonnie en Clyde van de Caribbean.

Maria Sibylla Merian (1717), tekenares en schilderes van insecten, reist door de Surinaamse jungle op zoek naar schilderobjecten. Alexine Tinne, vertrekt in 1860 uitgerust met alle denkbare luxe en een paar honderd dragers op expeditie door Afrika.

Clärenore Stinnes, dochter van de rijkste man van Duitsland, rijdt in 1928 met een auto d...

Zeeuwen veroverden in 1667 gebied rondom de Surinamerivier op de Engelsen om een plantagekolonie te stichten die draaide op slavernij. In deze aflevering volgen we een koopman, een luitenant en een gestrande kolonisator aan de hand van de reisverslagen die ze nagelaten hebben.

De schepen waarmee zij aankwamen brachten voorraden, gereedschap, soldaten en migranten de oceaan over, om de koloniale macht te versterken, want er was een voortdurend tekort aan voedsel en ook door ziekten vielen vele doden.

Suze Zijlstra en Nettie Schwarz vertellen over het verzet van de oorspronkelijke bewoners en gevluchte tot slaaf gemaakten, e...

De wereldreiziger kent vele gedaantes. Het zijn geldwolven, avonturiers, carrièremakers en legerofficieren, landje-pikkers, dromers, plunderaars, wetenschappers en toeristen, op zoek naar eeuwige roem, naar rijkdom, eer, een nieuwe blik op de wereld of een betrekking in de hoogste kringen.

Eppo Steenhuisen is schrijver van het boek Expeditieberichten, een verzameling van 366 zeer korte verhalen over ontdekkingsreizigers, zeeschuimers en andere avonturiers. De uitgave is op prachtige wijze geïllustreerd fotograaf Erik Hijweege met unieke tintype foto’s van over de hele wereld.

In deze aflevering bespreken we een tijdreis die start in het jaar 2247 voor Christus met...

In augustus 1968 reist Ko de Korte met drie Nederlandse studenten naar het desolate Spitsbergen voor een gedurfde overwintering van een jaar. Samen met Eric Flipse, Paul de Groot en Piet Oosterveld voert hij baanbrekend onderzoek uit naar de met uitsterven bedreigde ijsberen - onderzoek dat uiteindelijk leidt tot de internationale bescherming van de ijsbeer in 1973.

In dit tweede deel van het gesprek vertelt Ko gepassioneerd verder over zijn avontuurlijke reizen, met name zijn tocht met Tom Haarsma naar Mississippi in de Verenigde Staten op zoek naar de verdwijnende Delta Blues en legt dit vast in een documentaire. <...

In augustus 1968 reist Ko de Korte met drie Nederlandse studenten naar het desolate Spitsbergen voor een gedurfde overwintering van 13 maanden. Samen met Eric Flipse, Paul de Groot en Piet Oosterveld voert hij baanbrekend onderzoek uit naar de met uitsterven bedreigde ijsberen - onderzoek dat uiteindelijk leidt tot de internationale bescherming van de ijsbeer in 1973.

In dit gesprek neemt Ko ons mee op zijn avontuurlijke reis: In 1965 vaart hij als 22-jarige biologiestudent op de bonnefooi mee met schepen naar het hoge noorden om broedkolonies van vogels te bezoeken. Hij vertelt over de expeditie van 1968-1969, hoe ze hun...

In het begin van de 80-jarige oorlog vluchten duizenden zuidelijke Nederlanders voor de Spaanse Furie naar de noordelijke Republiek. Onder hen bevinden zich wetenschappers, steenrijke kooplui en cartografen. In de jaren die volgen vormen zij een krachtig fundament in de totstandkoming van de Oost en West Indische Compagnie.

In Nederland onderschatten we hun invloed wellicht, en in België zijn velen zich niet eens bewust van deze grootse geschiedenis.

Schrijver en journalist Tom Dieusaert probeert dit beeld bij te stellen en doet dat onder meer met zijn historische artikels en zijn laatste boek Rond de Kaap. I...

De vrijwel onbekende Nederlandse vrijbuiter Laurens de Graaf beperkte zich niet tot het kapen van schepen alleen. Met een enorme vloot en 1500 piraten koerst hij naar de onneembaar beschouwde Spaans-Mexicaanse stad VeraCruz. Op een nacht in mei 1683 valt hij deze rijke nederzetting via een landroute binnen, plundert de stad, eist losgeld van de rijken en neemt meer dan 1200 slaven met zich mee.

Arne Zuidhoek schreef een indrukwekkend aantal boeken maar zijn laatste prestatie is de Pirates Encyclopedia - een Wie is Wie over meer dan 7000 zeerovers en kapers. Arne koos Laurens de Graaf, alias De Gesel van de...

Petrus Stuyvesant wordt vaak in één adem genoemd met de kolonie Nieuw Amsterdam in Amerika, het latere New York. Wie was Stuyvesant, en wat is zijn verdienste geweest voor de stad New York? En zijn er nog tastbare herinneringen aan hem terug te vinden en en rond de Big Apple?

Te gast is historicus Jaap Jacobs, Honorary Research Fellow verbonden aan de University of St. Andrews in Schotland, gespecialiseerd in onder meer de vroegmoderne Amerikaanse geschiedenis en vroegmoderne Nederlandse expansie. 

Onlangs verscheen het door hem samengestelde boek: Een Vaste Vrede en Oprechte Vriendschap? 400 jaar Nederlands-Amerikaanse ver...

In februari 1606 tuurt schipper Willem Janszoon vanaf het dek van De Duyfken naar een onbekende kustlijn. Hij is al maanden onderweg om  in opdracht van de VOC de onbekende landen voorbij Nieuw Guinea te ontdekken - en om daar goud te vinden.

Janszoon denkt nog steeds de kust van Nieuw-Guinea te volgen, maar vaart in werkelijkheid langs een onbekend continent en zal spoedig als eerste Europeaan voet op Australische bodem zetten. Zal de ontmoeting met Aboriginals vreedzaam verlopen?

#EpischeReizen #VOC #Australië #Ontdekkingsreizigers #Geschiedenis #Podcast #historischereizen #geschiedenis #VOC #WIC #Westindischecompagnie #Amsterdam #Heren17 #geschiedenis #VOC ##willemjanszoon #dirkhartog 

Epische Reizen bezoekt Sail Amsterdam, brengt een korte impressie van de sfeer en pikt aan boord van de oudste schepen en passant een handvol avontuurlijke verhalen mee.

De Kamper Kogge is het enige middeleeuwse schip en een paar opvarenden vertellen over de reconstructie en de zeileigenschappen van deze opvolger van het Vikingschip.  

Aan boord van de replica van de Witte Swaen ontmoet ik Betty Klijn, die op treffende wijze het leven aan boord van dit schip schetst. Ook vat ze de laatste reis van Willem Barentsz samen en vertelt over de ontberingen op Nova Zembla, d...

Dit is een extra zomer aflevering van Epische Reizen!

In het vooroorlogse Japan, begin jaren 20, doet een inspecteur van de Oudheidkundige Dienst een bijzondere ontdekking in een eeuwenoude Boeddhistische tempel. Tussen alle herkenbare religieuze beeltenissen, staat een vreemd houten beeld dat in het geheel niet lijkt te passen.

De onderzoeker krijgt geen duidelijke antwoorden van de monniken, en neemt het beeld mee naar het Museum van Tokyo. Daar doen de historici een nog merkwaardiger ontdekking: het is een standbeeld van Desiderius Erasmus, de 15e eeuwse humanist uit Rotterdam. Hoe is dat ooit in een Japanse...

Een extra Epische Reizen Zomer Aflevering

In 1599, na een uiterst moeilijke passage door Straat Magellaan naar de Grote Oceaan, drijft een storm de vloot van Mahu en De Cordes uiteen. De vijf schepen vervolgen hun eigen weg.

De Blijde Boodschap, onder gezag van schipper Dirck Gerritsz Pomp heeft zware averij: de voormast en boegspriet zijn gebroken en het schip is overgeleverd aan de elementen. In een wekenlange storm drijft hij steeds verder weg van Zuid-Amerika, een ijskoud gebied in dat nog nooit eerder bezeild is. Tot hij met sneeuw bedekte bergtoppen ziet...

Kan...

In 1609 vaart Henry Hudson met het VOC-schip de Halve Maen de naar hem vernoemde rivier bij Manhattan op. Het is het begin van de Nederlandse kolonisatie van Nieuw Nederland die in de jaren daarna plaats vindt en die leidt tot de stichting van Nieuw Amsterdam, het latere New York. Maar wanneer is New York nu precies gesticht, want er zijn verschillende momenten aan te wijzen.

Historicus Jaap Jacobs, Honorary Research Fellow verbonden aan de University of St. Andrews in Schotland, is gespecialiseerd in onder meer de vroegmoderne Amerikaanse geschiedenis en vroegmoderne Nederlandse expansie. In deze aflevering beschrijft...

In 1653 slaat in een heftige storm het VOC-jacht Sperwer in het Verre Oosten te pletter op de rotskust van een onbekend eiland. De overlevenden blijken in een geheimzinnig land aangespoeld te zijn, en krijgen van de bewoners te horen, dat elke vreemdeling die aankomt, nooit meer mag vertrekken.

Over dit Hotel California van de 17e eeuw tekent Hendrik Hamel als eerste Europeaan ooit zijn ‘verbazingwekkende lotgevallen’ op in zijn journaal. Daarnaast beschrijft hij het 17e eeuwse Korea en de zeden en gewoonten van haar inwoners. Tot vandaag de dag kent elke Koreaan Hendrik Hamel, een beroemdheid in hun...

Een korte reis van een vloot van Watergeuzen - van Engeland naar Noord Nederland - eindigt door een onverwachte storm in de Maasmond, aan de oevers van Den Briel.

Als de leiders Lumey van der Marck en Willem Bloys van Treslong horen dat het Spaanse garnizoen afwezig is, grijpen ze hun kans en nemen op 1 april 1572, de vestingstad Brielle in. Het gevolg is het begin van een lang bevochten vrijheid en het ontstaan van Nederland.

Arne Zuidhoek is tekenaar, beeldend kunstenaar en schrijver van tientallen maritieme boeken, waarvan het merendeel piraten, kapers, avonturiers en vrijbuiters t...

Kanonnen, musketten, haakbuksen, nautische gereedschappen, navigatiemiddelen, voedsel, kookgerei, persoonlijke voorwerpen, menselijke resten en talloze andere vondsten vertellen het verhaal van het leven eind 16e eeuw aan boord van een koopvaardijschip.

Opvarenden kerfden hun namen in hun scheepskisten en spullen met jaartallen, gedichten en spirituele afbeeldingen.

Maritiem historicus Geke Burger vertelt over de de vondsten in dit laat-16de eeuwse schip en de ontdekkingen die zij deed op het snijvlak tussen archeologisch en historisch onderzoek, waardoor we nu veel meer weten over het leven aan boord van een eenvoudige Nederlandse Oostzee-graanvaarder.

Tijdens een storm r...

Tijdens een storm rond het jaar 1593 vergaat in de Waddenzee een graanschip, dat later de naam Scheurrak SO1 zal krijgen. Als vissers het wrak in 1984 vinden, is het nog in zeer goede staat. Onderwaterarcheologen vinden een schat aan informatie -meer dan 3000 objecten - die een belangrijk verhaal vertellen over het leven aan boord van schepen in die tijd.

Maritiem historicus Geke Burger vertelt in deze aflevering op levendige wijze het verhaal over het harde bestaan aan boord van dit schip, aan de hand van opmerkelijke vondsten uit het wrak.

Geke promoveerde met haar proefschrift Sunken...

Piet Hein heeft zich onsterfelijk gemaakt in de Nederlandse geschiedenis met het kapen van de zilvervloot. Over admiraal Cornelis Jol is er echter geen liedje geschreven, terwijl zijn vele overwinningen op de Spaanse en Portugese bezittingen en schepen een verschil maakten in de uitkomst van de 80-jarige oorlog. Ook hij probeerde meerdere malen de zilvervloot te kapen, maar verraad dwarsboomde zijn successen.

In deze aflevering van Epische Reizen vertelt Lorenzo Ruijter, archeoloog en historicus, over de pogingen van Houtebeen om de zilvervloot te bemachtigen, en hij besluit de podcast met zijn eigen goud en zilvervloot die hij...

Welkom in het leven van de fascinerende, maar grotendeels vergeten Nederlandse zeeheld uit de Gouden Eeuw: Cornelis Jol, beter bekend als Houtebeen. Robert gaat in gesprek met Lorenzo Ruijter, archeoloog en historicus, die het avontuurlijke leven van deze roemruchte kaper onderzoekt.

Jol maakte een bliksem carriere in de West-Indische Compagnie van schipper tot admiraal. Hij verovert Nederlands-Brazilië, steden en eilanden in de Caribische Zee en forten aan de Afrikaanse Kust. Hoe kan het dat we Jol vergeten zijn, maar tijdgenoot en collega Piet Hein nog wel steeds herinneren?

Host: Robert Tetteroo

Een bijdrage o...

Botanicus Reinwardt vaart in 1816 naar Indië aan boord van het marinefregat Zr. Ms. Evertsen.

Martijn Storms, conservator kaarten en atlassen van Universiteit van Leiden, beschrijft de reis aan de hand van een zeekaart waarin Reinwardt zelf zijn positie heeft bijgehouden.

Deze kaart afkomstig uit de collectie van de UB Leiden, is een zogenaamde overzeiler van 96x196 cm, is te bekijken op: https://hdl.handle.net/1887.1/item:3214727

Op de achterzijde van de kaart is een briefje met bijzondere informatie geplakt door de verzamelaar Bodel-Nijhuis, die een enorme kaartencollectie heeft nagelaten aan de Universiteit Leiden.

De Verenigde Oost-Indische Compagnie (VOC) produceerde zijn eigen zeekaarten. In de loop van haar lange bestaan ​​(1602-1799) benoemde de VOC officiële kaartenmakers in het Oost-Indisch Huis te Amsterdam. De VOC-kaartenmakers moesten geheimhouding zweren, maar hoe konden zij dat belangenconflict rijmen met hun activiteiten als commerciële uitgeverij?

Martijn Storms, conservator kaarten en atlassen, legt uit hoe de bibliotheken van de Universiteit van Leiden de VOC-kaarten in handen heeft gekregen, en vertelt de geschiedenis van Nederlandse kaartenmakers, met name over de families Blaeu en de Van Keulens.

Bekende Nederlandse kaartenmakers waren Plancius, Robaert, Blaeu, Van Keulen...

In de winter van 1780, dreigt een vloot van 150 vissersschepen op de Doggersbank, onwetend van het uitbreken van de oorlog tussen Engeland en de Republiek, ten prooi te vallen aan Britse kapers. De reders in de Maassteden kloppen tevergeefs aan bij de Staten Generaal, de Admiraliteit en bij Scheveningse collega's om de vloot te waarschuwen.

Een Vlaardingse reder vindt uiteindelijk schipper Jacob van der Windt bereidt om met gevaar voor eigen leven en dat van zijn bemanning, de Noordzee op te varen om de vissersvloot te waarschuwen en terug te roepen. Op 7 schepen na lukt Jacob dat, en...