De Ongelooflijke Podcast

40 Episodes
Subscribe

By: NPO Luister / EO

Podcast over de relevantie van het geloof in een steeds ongeloviger Nederland. Journalist David Boogerd en theoloog Stefan Paas voeren verdiepende gesprekken met spraakmakende gasten.đŸ“± Volg @DeOngelooflijke ook op Instagram

✂ Clip this podcast
Ongeneeslijk zieke dominee Elsbeth Gruteke: ‘Mijn troost zit in een God die zelf lijdt en sterft’
#331
Yesterday at 11:05 PM

Wat gebeurt er als je midden in het leven staat en te horen krijgt dat je niet meer beter wordt? En hoe houd je vast aan geloof en schoonheid als de eindigheid nadert? 

Elsbeth Gruteke is historicus, journalist (presentator bij NPO Klassiek en eerder NPO Radio 1) en predikant. Ze groeide op in een links, intellectueel en seculier gezin, maar kwam tot geloof op een kostschool in Swaziland. Ze maakte carriĂšre in de journalistiek en is ook al ruim 10 jaar predikant.

Anderhalf jaar geleden kreeg ze na acute buikpijn op Eerste Pinksterdag een ingrijpende diagnose: ee...


'De Trump-regering is niet christelijk, maar heidens', zegt Amerikaanse 'insider' Skye Jethani
#330
Last Wednesday at 5:05 AM

Een extra aflevering met een van de scherpste Amerikaanse denkers op het gebied van cultuur, politiek en christendom: Skye Jethani.

De regering-Trump is volgens hem niet christelijk, maar heidens. Hoe kan het dat zoveel Amerikaanse christenen Trump dan toch blijven steunen? Skye vertelt waarom zoveel christenen die in 2016 hun neus dichtknepen, uitgroeiden tot Trumps trouwste aanhang. En wat betekent het dat na de recente midterms juist Democratische winnaars als James Talarico in Texas openlijk met Jezus en naastenliefde de aandacht trekken?

In de Verenigde Staten kantelt niet alleen de politiek, maar ook het geloof. En d...


Maarten van Rossem over een kantelend Amerika, het einde van populisme en een radicale Jezus
#329
11/14/2026

Is de magie van het populisme uitgewerkt? Want niet alleen het 'circus Trump' werd afgeserveerd; ook in landen als Brazilië, Servië en Hongarije verloren populistische leiders onlangs verkiezingen.

Nu het stof van de Amerikaanse midterm-verkiezingen is neergedaald, is het tijd om uit te zoomen. Historicus Maarten van Rossem spreekt over ‘het wonder van Amerika’, maar wat verschuirft er nu echt? En hoeveel vertrouwen mogen we hebben in de kiezer die Trump eerder zelf aan de macht hielp?

En verandert ook de rol van religie? Lang leek het alsof de Republikeinen het alleenrecht op Jezus hadden. Deze ke...


De 'laatste mens': waarom onze cultuur en politiek vastlopen (met Tinneke Beeckman)
#328
11/07/2026

Onze kinderen krijgen het beter dan wij. Dat was lang een vanzelfsprekende gedachte. Maar wie durft die belofte nu nog te doen?

Voor veel mensen heeft het geloof in vooruitgang plaatsgemaakt voor onzekerheid. Hoe ga je dan de toekomst tegemoet?

Daarover schreef Tinneke Beeckman, een van de scherpste filosofen van Vlaanderen, haar nieuwe boek Neem de tijd. Over de politieke verbeelding van de toekomst. Met haar denken we na over de diepere crisis van onze cultuur. Waarom durft geen politicus meer offers van burgers te vragen? Waarom zijn kiezers veranderd in consumenten? En zijn wij...


Kader Abdolah knielt voor Jezus – na een leven met Mohammed en Marx
#327
10/31/2026

Hij groeide op in een islamitische familie in Iran. In de grote bibliotheek van het ouderlijk huis stond ook een Bijbel, maar niemand raakte hem aan: ‘Het was een soort verboden boek.’ 

Kader Abdolah werd als jonge man marxist en revolutionair. ‘Castro en Che Guevara waren mijn helden,’ zegt hij. Hij verzette zich tegen het Iraanse regime, moest vluchten en kwam eind jaren tachtig in Nederland terecht. Met een paar honderd woordjes uit Jip en Janneke begon hij in het Nederlands te schrijven. Hij groeide uit tot een van de bekendste schrijvers van het land; zijn werk is in zo’...


Is Nederland klaar voor de oorlog van morgen? Martijn Kitzen over drones, Trump en een Westen zonder verhaal
#326
10/24/2026

Wat als de Rotterdamse haven en snelwegen als de A1, A12 en A15 doelwitten worden in een oorlog tussen Rusland en de NAVO? Oorlog voelt voor veel Nederlanders nog altijd ver weg, maar volgens militair expert Martijn Kitzen is dat een misvatting.

Tegelijkertijd verandert oorlog razendsnel. Goedkope drones kunnen tanks van miljoenen uitschakelen en nieuwe wapensystemen zijn soms binnen zes tot acht weken alweer verouderd. Zijn tanks, vliegdekschepen en dure straaljagers niet compleet overbodig geworden in de oorlog van nu?

Kitzen vertelt waarom Rusland en China veel breder over oorlog denken dan wij, wat de...


Een revolutie in ons DNA: van ziektes genezen naar baby’s ontwerpen (met Wendy Geuverink)
#325
10/17/2026

Zijn er in de toekomst alleen nog maar knappe, slimme, sportieve en gezonde mensen?

In de metro van New York hangen nu al reclameborden met de oproep ‘Have your best baby’, en als we het aan de tech-miljardairs van Silicon Valley overlaten, gaan we nog veel verder. Zij dromen hardop van de ivf-kliniek van de toekomst: duizenden embryo’s kweken uit een simpele huidcel, het DNA aanpassen en het perfecte kind laten groeien in een kunstbaarmoeder. Zonder erfelijke ziektes, maar ook met het door jou gewenste geslacht, uiterlijk en IQ.

Ook in onze eigen politiek wordt...


Het Midden-Oosten staat op een kantelpunt, maar anders dan we denken (met Abdou Bouzerda)
#324
10/10/2026

‘Wat er nu in het Midden-Oosten gebeurt, is existentieel’, zegt Midden-Oostendeskundige Abdou Bouzerda. ‘Een oude orde brokkelt af.’

Ga maar na:

We zien een militair oppermachtig Amerika dat een verzwakt Iran maar niet op de knieën krijgt.

We zien de enorme verwoesting in Gaza, die heeft geleid tot een diepe morele breuk tussen het Midden-Oosten en het Westen.

En intussen verruilt het ooit zo aartsconservatieve Saoedi-Arabië de macht van de religieuze politie voor dancefestivals, pretparken en hyperkapitalisme.

Wat gebeurt er nu écht in het Midden-Oosten? In deze aflevering kijken we v...


‘Het is tijd voor radicale figuren’ - wat Franciscus van Assisi ons leert over geld, macht en dieren (Anton de Wit en Stefan Paas)
#323
10/03/2026

Hij is een van de meest fascinerende historische figuren ooit. Iemand wiens leven leest als een filmscript vol bizarre, wonderlijke en tragische wendingen.

Hij groeide op in rijkdom, was een feestbeest en droomde ervan ridder te worden. Maar zijn leven maakte een radicale ommezwaai. Hij raakte getekend door oorlog en gevangenschap, gaf zijn bezit weg, temde een wolf en liep midden in een kruistocht ongewapend door de vijandelijke linies om de sultan te spreken. Amper twee jaar na zijn dood werd hij al heilig verklaard. 

We hebben het natuurlijk over Franciscus van Assisi. Precies 800 jaar g...


Van oerknal tot apocalyps: topwetenschapper Heino Falcke over God, de mens en de kosmos
#322
09/26/2026

We gaan nogal wat meemaken in deze aflevering. We maken een reis door de kosmos, van de oerknal tot aan de apocalyps.

Waar komt het universum vandaan? Waar gaat het naartoe? Wat maakt de mens bijzonder? En bestaat God?

Grotere vragen zijn er bijna niet. We bespreken ze met sterrenkundige Heino Falcke, die in 2019 wereldwijd bekend werd als de man die de allereerste foto maakte van een zwart gat. En Falcke is niet alleen wetenschapper, maar ook lekenpredikant.

Volgens Heino leven we tussen twee grote sluiers die de wetenschap niet zomaar kan opentrekken...


Politieke aardverschuiving: hoe de AfD wint in het land van Luther (Beatrice de Graaf & Stefan Paas)
#321
09/19/2026

Vindt er in Duitsland – en daarmee ook in Europa – een politieke aardverschuiving plaats? Vandaag gaat Duitsland opnieuw naar de stembus, in Berlijn Ă©n in Mecklenburg-Vorpommern, een Oost-Duitse deelstaat waar de extreemrechtse AfD hoog staat in de peilingen. Dat terwijl de partij onlangs in Saksen-Anhalt al een historische zege boekte met bijna 44 procent van de stemmen. Hoe gevaarlijk is deze ontwikkeling? En waarom is de AfD juist in Oost-Duitsland zo succesvol?

Onder die politieke schokgolf zit een fascinerend verhaal. Over de erfenis van de DDR, over regio’s waar industrie, verenigingen en andere maatschappelijke verbanden zijn verdwenen – maar ook over...


RTL-Z journalist Frederieke Hegger verloor jong haar man: over diepe rouw, troost en bezielingsdrang
#320
09/12/2026

Wat gebeurt er met je als degene die het dichtst bij je staat ineens wegvalt?

Twee jaar geleden verloor journalist en RTL Z-presentator Frederieke Hegger haar man Michael, na een kort ziekbed van slechts drie maanden. Hij was pas 36 jaar en hun dochtertje nog geen drie.

Het zette niet alleen haar leven op zijn kop, maar ook haar blik op de wereld. Na Michaels dood ging ze anders kijken naar werk, de samenleving, kunst en geloof. Ze ging op zoek naar taal voor wat haar was overkomen - en vond die onder meer bij de...


Hij dacht dat hij God gevonden had. Toen begon de twijfel - schrijver Christophe Vekeman over zijn bekering, bedreigingen en wonderen
#319
09/05/2026

Het baarde nogal wat opzien, twee jaar geleden. Christophe Vekeman is een Vlaamse schrijver die lange tijd bekendstond als fervent atheïst, tot hij in zijn boek Tot God openlijk vertelde dat hij christen was geworden, katholiek. Mede door een bijzondere ervaring in Oxford. Hij werd zelfs al de ‘Vlaamse C.S. Lewis’ genoemd, naar de beroemde Britse christelijke schrijver en denker.

Maar nu is zijn nieuwe boek uit, met de cryptische titel Het gebeurt, het gebeurt elke dag. Daarin schrijft Vekeman openhartig over wat er nĂĄ zijn bekering gebeurde.

Want terwijl hij zaal na zaal af...


Ons brein is uit balans – Dr. Iain McGilchrist over de diepere crisis van het Westen
#318
09/02/2026

Hoe kan het dat wij als moderne mensen zó veel weten, meten en beheersen - en toch het gevoel hebben dat we iets wezenlijks kwijtraken? Dat we onszelf niet zijn
 

Iain McGilchrist is een van de de belangrijkste - en veelzijdigste - denkers van deze tijd. Hij is neurowetenschapper, psychiater, literatuurwetenschapper en filosoof. Zijn werk omvat veel, hij schrijft niet voor niets boeken van ruim duizend pagina’s.

Volgens McGilchrist zit onder veel van de crises van onze tijd een dieper probleem: de manier waarop wij naar de werkelijkheid kijken. Daarbij spelen onze twee hersenhelften volgen...


De terugkeer van de goden in de wereldpolitiek (Beatrice de Graaf en Stefan Paas)
#317
08/29/2026

Poetin stuurt versterking naar de frontlinie. Maar het zijn geen tanks of drones. Het zijn relieken: botten van een middeleeuwse Russische prins, die deze zomer werden opgegraven. Waarom noemen de Russen dit 'een geheim wapen'?

Het is maar één voorbeeld van iets wat wij in West-Europa misschien jarenlang hebben onderschat: wereldpolitiek draait niet alleen om macht, geld en strategische belangen. Religie, heilige verhalen en ideeën over goed en kwaad doen er óók toe.

Dat ontdekte historicus Beatrice de Graaf opnieuw toen zij een deel van haar zomervakantie doorbracht in een Duits archief. Beatrice spreekt over ‘d...


Bestaat God? Deze topwetenschappers (o.a. Oxford, TU Delft) geloven van wel | The Best Of Ongelooflijke
Bestaat God? Deze topwetenschappers (o.a. Oxford, TU Delft) geloven van wel | The Best Of Ongelooflijke episode artwork
#316
08/22/2026

Dit is de laatste 'Best Of'-aflevering van deze zomerreeks, waarin we de beste fragmenten laten horen uit zeven jaar De Ongeloofijke.

Deze keer staat de grote vraag centraal: bestaat God?

In het Westen domineerde lange tijd het verhaal dat de wetenschap God zou hebben doodverklaard. Wie rationeel denkt, zo was de gedachte, kan eigenlijk niet meer geloven. Maar hoe houdbaar is dat beeld nog?

In De Ongelooflijke spraken we de afgelopen jaren tal van topwetenschappers – van natuurkundigen en microbiologen tot kwantumfysici – die tot een heel andere conclusie komen. Ze noemen het vermeende conflict tuss...


De nieuwe wereldorde? Rob de Wijk, Beatrice de Graaf, Joris Luyendijk, Maarten van Rossem e.a. | The Best Of Ongelooflijke
De nieuwe wereldorde? Rob de Wijk, Beatrice de Graaf, Joris Luyendijk, Maarten van Rossem e.a. | The Best Of Ongelooflijke episode artwork
#315
08/15/2026

De derde van vier bijzondere afleveringen waarin we de beste fragmenten uit zeven jaar De Ongelooflijke Podcast laten horen. 

Dit keer over de wereld - want de wereld van zeven jaar geleden bestaat eigenlijk niet meer. We maakten opnieuw een grote oorlog in Europa mee, zagen Amerika veranderen, China in duizelingwekkend tempo opkomen en een internationale orde wankelen waarvan we lang dachten dat die min of meer vanzelfsprekend was.

Wat is er precies aan het verschuiven? Wat betekent dat voor ons in Europa? En welk wereldbeeld, welke ideeën - misschien zelfs welk geloof - ga...


Waarom voelt het moderne leven zo leeg? De zingevingscrisis met Dirk de Wachter, Tim Hofman, Esther van Fenema e.a. | The Best Of Ongelooflijke
Waarom voelt het moderne leven zo leeg? De zingevingscrisis met Dirk de Wachter, Tim Hofman, Esther van Fenema e.a. | The Best Of Ongelooflijke episode artwork
#314
08/08/2026

De tweede van vier bijzondere afleveringen waarin we de beste fragmenten uit 7 jaar De Ongelooflijke Podcast aan je laten horen.

Deze keer buigen we ons over een van de grootste maatschappelijke vraagstukken van dit moment: De Zingevingscrisis. Waarom leef ik eigenlijk? Waar doe ik het allemaal voor? En wanneer is mijn leven geslaagd?

Ongeveer een kwart van de Nederlanders kampt met psychische klachten, bij jongvolwassenen voelt zelfs 1 op de 3 zich chronisch eenzaam of overprikkeld. We wonen in een van de rijkste, veiligste en meest welvarende landen ter wereld, maar in de spreekkamers klinkt steeds vaker...


Geloven in God? Arjen Lubach, Herman Finkers, Lieke Marsman, Typhoon e.a. | The Best Of Ongelooflijke
Geloven in God? Arjen Lubach, Herman Finkers, Lieke Marsman, Typhoon e.a. | The Best Of Ongelooflijke episode artwork
#313
08/01/2026

Dit is de eerste van vier bijzondere afleveringen waarin we de beste fragmenten uit zeven jaar Ongelooflijke Podcast aan je laten horen.

Deze keer staan onze mooiste geloofsgesprekken centraal. Waarom gelooft de een wel en de ander niet? En wat gebeurt er als je wereldbeeld opeens kantelt?

Zie deze aflevering als een bloemlezing en een unieke duik in ons archief, met onder anderen:

Arjen Lubach over de utopie van een atheĂŻstisch Nederland en een tosti-ijzer. Herman Finkers over de schoonheid van het onbegrijpelijke en geloof als geaardheid. Aafke Romeijn over opgroeien in een s...


‘We leven in hysterische tijden’ - Arend Jan Boekestijn gaat met pensioen: over Trump, God en de denkers die hem vormden
#312
07/25/2026

Hij is een van de bekendste buitenlandcommentatoren van Nederland: historicus Arend Jan Boekestijn. Maar
 hij gaat nu officieel met pensioen! Geen zorgen: hij gaat gewoon door met zijn podcasts Boekestijn en De Wijk en Europa Draait Door.

Wel heeft hij na bijna veertig jaar zijn laatste college gegeven aan de universiteit. En dat noopt natuurlijk tot reflectie. Welke lessen heeft hij zelf geleerd? Over welke onderwerpen is hij van gedachten veranderd? En welke denkers hebben zijn blik op politiek, macht en geloof gevormd? Boekestijn was ooit Kamerlid voor de VVD maar adviseert tegenwoordig Volt. Is hij linkser ge...


'Het zal je dochter maar zijn’ – ds. Wijnand Zondag over depressie, de stem van God en een onvoorstelbare preek
#311
07/18/2026

Een primeur: dit is het eerste uitgebreide interview op NPO Radio 1 met een predikant uit de Gereformeerde Gemeenten. Een reformatorisch kerkverband dat buitenstaanders al snel als ‘zwaar’ en ‘streng’ bestempelen. Maar kloppen die vooroordelen wel? Hoe is het er nou Ă©cht?

Wijnand Zondag maakte een bliksemcarriĂšre aan de universiteit. Hij promoveerde cum laude en werd voor zijn dertigste hoogleraar arbeidsrecht aan de Rijksuniversiteit Groningen. Hij kon ook rechter worden, kortom: de wereld lag aan zijn voeten. Tot zijn leven een onverwachte wending nam. Hij werd 'geroepen', gooide het roer volledig om en werd predikant.

Een paar j...


Het rauwe verhaal van een 'refo' in Libanon: Mirjam Polak over Israël, islamkritiek en God in oorlogstijd
#310
07/11/2026

Zet je schrap voor een indrukwekkend en rauw verhaal -  gelukkig ook met veel humor. Mirjam Polak is net terug uit Libanon, waar ze woont en werkt, en beleeft in Nederland een cultuurshock.

Als kind wilde Mirjam dolfijnentrainster worden, maar dat liep nét even anders. Het werd forensische criminologie, klinische psychologie en religiewetenschappen, met een focus op het Midden-Oosten.

Ze groeide op in een reformatorische omgeving, met een grote liefde voor Israël. Nu woont ze in Libanon: een land dat door Israël gebombardeerd wordt, en waar christenen, druzen en moslims naast elkaar leve...


De chaosstrategie van Trump, Poetin en andere tirannen (Beatrice de Graaf en Stefan Paas)
#309
07/04/2026

Je hoort het vaak: we leven in het tijdperk van de sterke man. Poetin, Trump en Xi Jinping: leiders die beloven hun land weer groot te maken, en weinig moeten hebben van tegenspraak, instituties en de vrijheid van anderen.

Maar is die sterke man eigenlijk wel zo sterk als hij lijkt? Poetin bijt zich stuk op OekraĂŻne. Trump krijgt Iran niet zomaar naar zijn hand. En ook China heeft problemen.

Misschien laat onze tijd niet alleen de terugkeer van de sterke man zien, maar ook zijn zwakte. Misschien hebben tirannen wel niet het laatste w...


‘We zwemmen in betekenisloosheid, maar er is méér’ – Paul Schenderling over vreugde in een uitgeputte wereld
#308
06/27/2026

Hoe houd je stand tegen de 'machten' van deze tijd? We zoeken allemaal naar geluk. In ervaringen, spullen, carriĂšre, of misschien wel die vakantie die bijna voor de deur staat. Maar wat als we daardoor juist een grotere bron van geluk missen? Een verborgen schat?

Daarover gaat het nieuwe essay van econoom Paul Schenderling, al voor de zesde keer te gast in De Ongelooflijke, omdat hij altijd een goed verhaal heeft.

Hoe vind je vreugde? Waarom voelen veel mensen een soort onvrede, een onbehagen? En waarom blijven we zoeken naar geluk op plekken waarvan w...


Nationalisme is terug: hoe de natiestaat de wereld veroverde en ons denken vormde (met Eric Storm en Stefan Paas)
#307
06/20/2026

Misschien ben jij ook wel een nationalist? Bij nationalisme denk je al snel aan vlaggen, opzwepende politici en bloederige oorlogen. Maar nationalisme zit veel dieper. In ons dagelijks leven: in ons eten, ons landschap, onze gebouwen, onze huisdieren en natuurlijk in sport – denk aan het WK voetbal.

En misschien zit het vooral in ons hoofd. We vinden landen zó vanzelfsprekend dat we bijna vergeten hoe jong het idee van de natiestaat eigenlijk is: nog maar zo’n 250 jaar oud. En toch heeft dat idee vrijwel de hele wereld veroverd.

Waarom is nationalisme zo succesvol? Waarom komt...


De strijd om de mens: AI, Elon Musk en de paus (met Maaike Harmsen en Stefan Paas)
#306
06/13/2026

Stel je voor: je krijgt een chip van Elon Musk in je hersenen, waardoor je met je gedachten een computermuis of robt kunt besturen.
Klinkt als sciencefiction, maar het gebeurt nu al. Maaike Harmsen sprak met prak met de man die als eerste die chip kreeg geĂŻmplanteerd.

Musk wil met zo'n chip de mens verbeteren, en hij staat daar bepaald niet alleen in. Misschien heb je het nog niet door, maar er woedt op dit moment een strijd om wat een mens eigenlijk is.

Ook AI – kunstmatige intelligentie – speelt daarin een grote rol. Of je...


Maarten van Rossem over grootmachten, grote verhalen en de zin van het leven
#305
06/06/2026

Zijn naam behoeft eigenlijk geen introductie: historicus Maarten van Rossem. Zeven jaar geleden was hij al eens te gast in De Ongelooflijke Podcast, maar sindsdien is de wereld flink veranderd.

In zijn boek De 21e eeuw – die volgens Van Rossem eigenlijk al in 1979 begon – beschrijft hij de afgelopen vijftig jaar als een strijd tussen grote machten. Maar onder die machtspolitiek schuilt vaak iets anders: geloof in de markt, in de natie, in Amerika, China of Europa – en soms ook geloof in gevaarlijke sprookjes.

Tegelijk noemt Van Rossem zichzelf een ongelovig mens. Het leven heeft volgens hem "g...


Raken we onze ziel kwijt? Van AI tot AZC-protesten: dit is waarom we snakken naar bezieling (met Arnold Huijgen en Stefan Paas)
#304
05/30/2026

Raakt Nederland zijn ziel kwijt? Veel mensen voelen een leegte. In hun eigen leven - heeft het allemaal echt zin? - maar ook in de samenleving: wie zijn wij nog, en wat houdt ons bij elkaar?

Je ziet die vraag terug in discussies over politiek, migratie, identiteit en de toekomst van ons land. Vorige week deelde politicus Pieter Omtzigt in De Ongelooflijke Podcast al zijn zorgen: de bezieling moet terugkeren in ons land. Maar de grote vraag blijft: hoe dan?  

Daarover spreken we met Theoloog der Nederlanden Arnold Huijgen. Zijn jaarthema is diepgaan: wat gebeurt e...


Pieter Omtzigt doet zijn verhaal: over een dystopische tijd, zijn vertrek uit Den Haag en een land zonder ziel
#303
05/23/2026

Meer dan een jaar geleden verliet hij de politiek - nu doet hij voor het eerst zijn verhaal, hier in De Ongelooflijke: Pieter Omtzigt.
Hij was ruim 20 jaar Kamerlid en heeft daarin veel gezien en meegemaakt.
Van de befaamde 'Omtzigt, functie elders' tot het blootleggen van het toeslagenschandaal.
Van een kabinet dat hem wilde 'sensibiliseren' tot zijn eigen deelname aan het kabinet-Schoof - met de PVV.
En van de haast messiaanse verwachtingen rond zijn eigen partij NSC tot de burn-out waardoor hij uiteindelijk mede de politiek verliet.
Welke lessen trekt hij uit al die...


'Dit is mijn coming-out als gelovige', schrijver Josha Zwaan over geloof, mantelzorg en de ziel
#302
05/16/2026

Ze schreef een opmerkelijk essay in Trouw - een essay dat ze zelf omschrijft als haar coming-out als gelovige. Want ja: na jarenlang zoeken durft schrijver Josha Zwaan dat inmiddels hardop te zeggen.

Zwaan schreef de bestseller Parnassia en heeft een achtergrond als gedragswetenschapper. Gaandeweg haar leven ontdekte ze dat er iets nodig is wat groter is dan zijzelf om overeind te blijven. Iets dat verder gaat dan ratio, zelfhulp of controle.

We praten ook over haar nieuwe roman Wilgenkind, die een indringende vraag stelt over mantelzorg: moet je zorgen voor iemand die niet goed...


Waarom de (seculiere) elite is losgezongen van het volk (met Paul Frissen en Stefan Paas)
#301
05/09/2026

Van wie is de staat – de overheid – eigenlijk? Van het volk? Maar wĂ©lk volk dan? De boze burger die zich niet gehoord voelt, of de progressieve, activistische voorhoede die de wereld wil redden?

Of is de staat in handen van een technocratische elite, die denkt met beleid, modellen en statistiek ieder probleem weg te organiseren?

Onze gast, Paul Frissen, denkt al decennialang na over deze vragen. Paul is bestuurskundige, filosoof en De Groene Amsterdammer noemde hem onlangs een van de belangrijkste conservatieve denkers van Nederland.

Frissen ziet een elite die is losgezongen van h...


Waarom Nederland geen nazi-Duitsland werd - en Hongarije OrbĂĄn wegstemde (met Beatrice de Graaf en Stefan Paas)
#300
05/02/2026

Op 4 en 5 mei kijken we meestal terug op hoe het misging in de geschiedenis: hoe kan een land afglijden naar fascisme of nazisme? Maar vandaag draaien we het om: hoe blijft een land - een democratie - juist wél overeind?

Historicus Beatrice de Graaf schreef een fascinerend essay voor De Ongelooflijke over de jaren ’30, met een intrigerende vraag: waarom werd Nederland toen géén fascistische staat, zoals nazi-Duitsland? Hoe bleef de democratie hier overeind - en wat kunnen wij daar vandaag van leren?

Daarnaast kijken we naar misschien wel de interessantste actuele testcase: Hongarije. Vikto...


'Dit is het tijdperk van de genadeloze mens', Alain Verheij over vergeving, cancelcultuur en Kanye
#299
04/25/2026

Hij schrijft over de grote thema’s van het leven: ziekte, onrecht, geld - en nu ook vergeving. Telkens met dezelfde vraag: wat kunnen we hierover leren uit die oude verhalen en wijsheden van de Bijbel?

Alain Verheij staat bekend als een eigenzinnig theoloog. Hij is columnist voor Trouw en heeft een bijzondere positie in het literaire landschap. Zijn boeken over de Bijbel schrijft hij bij een seculiere uitgeverij (Atlas Contact), zo ook zijn nieuwe boek: De prijs van vergeving.

Vergeving is een onderwerp waar we als samenleving zichtbaar mee worstelen. In een tijd van ge...


Hoe gevaarlijk (of geweldig) is AI nou eigenlijk? (met Marietje Schaake en Stefan Paas)
#298
04/18/2026

We moeten het echt over AI hebben. Zeker deze week.
Want het was de week waarin Trump in de problemen kwam door een AI-gegenereerd plaatje. De week waarin in Nederland auto's mogen rondrijden die niet bestuurd worden door een mens, maar door kunstmatige intelligentie. En ook op het slagveld was er een primeur: OekraĂŻne maakte bekend dat het een vijandelijke stelling van de Russen had ingenomen, puur met robots - daar kwam geen enkele grondsoldaat aan te pas.

Allemaal ondenkbaar zonder AI. De impact is dus enorm, en dat zorgt voor grote beloftes én grote vr...


‘Onze cultuur heeft een burn-out’ - Emma Doude van Troostwijk verovert Frankrijk met boek over geloof
#297
04/11/2026

Ze is als schrijver een sensatie in Frankrijk, waar ze allerlei literaire prijzen won. En dat als Nederlandse, want daar komt ze vandaan. Ook hier kreeg haar boek Mensen van de dag vijf sterren in NRC, dat sprak van een 'droomdebuut'.

Bijzonder dat haar boek zo aanslaat in het door en door seculiere Frankrijk, want haar deels autobiografische roman gaat over een protestantse domineesfamilie. Waarom raakt dat zo'n snaar in onze seculiere tijd?

Misschien omdat het niet alleen gaat over een familie, maar ook over onze cultuur. Ze verbindt thema's als alzheimer, burn-out en geloofstwijfel...


Van gevangenis tot MatthÀus-Passion: Govert Jan Bach leert luisteren naar lijden
#296
04/04/2026

Hemelse schoonheid en de rauwe werkelijkheid van het leven - in deze aflevering proberen we die twee samen te brengen.

Want hoe ga je om met lijden, schuld en wanhoop? En hoe kan de MatthÀus Passion daarbij helpen? Welke inzichten biedt dit eeuwenoude meesterwerk ons vandaag nog?

Daarover kan hij als geen ander vertellen. Hij is opgeleid tot psycholoog en theoloog - en hij heet Govert Jan Bach. En nee, die achternaam is geen toeval.

Hij werkte in gevangenissen, de psychiatrie en in de suïcidepreventie. Daarnaast maakte hij programma’s over Bach...


'Dit is een existentiële strijd!', Joris Luyendijk stopt als journalist en pleit voor mobilisering
#295
03/28/2026

De tijd van alleen maar wakker schudden is voorbij. Het is tijd om te mobiliseren, om actief te worden. Dat zegt journalist Joris Luyendijk. Alhoewel, journalist
 op dat vlak neemt hij een ingrijpend besluit. Hij voegt de daad bij het woord.

Een jaar geleden was Joris ook te gast in De Ongelooflijke, en de impact was enorm: het werd zelfs de meest gedeelde Nederlandse podcastaflevering van dat jaar op Apple Podcasts.
Joris luidde de noodklok: schrijf Amerika af als bondgenoot, want Nederland en Europa moeten zélf opstaan. 

Want dit zijn serieuze tijden, zei hij...


De teleurstelling van de (seculiere) millennial. Doortje Smithuijsen over nihilisme, open relaties en de kerk
#294
03/21/2026

Als je om je heen kijkt lijkt er soms een sluier van nihilisme en teleurstelling over de samenleving te liggen. Misschien wel in het bijzonder bij de millennials - de dertigers van nu.

Een generatie die is opgegroeid met de belofte dat alles mogelijk is. Dat je moet doen wat je gelukkig maakt. Dat je vooral jezelf moet zijn.

Maar wat als dat niet lukt? Wat als er sprake is van een verwachtingscrisis? Een term die schrijver en filosoof Doortje Smithuijsen gemunt heeft.

In haar essay, dat ze schreef voor de Boekenweek, beschrijft...


Wat er écht toe doet in deze historische tijd (met David Van Reybrouck & Beatrice de Graaf)
#293
03/14/2026

‘We leven in absoluut historische tijden, zo woelig en intens dat we hoofdzaak en bijzaak soms niet meer van elkaar kunnen onderscheiden.’ Dat schrijft historicus Ă©n Denker der Nederlanden David Van Reybrouck in zijn essay voor De Maand van de Filosofie. Dit keer in gesprek met huis-historicus van De Ongelooflijke Beatrice de Graaf, die vorige week nog een bijzondere vondst deed in een Berlijns archief.

Toepasselijk: twee historici aan tafel, in een tijd waarin volop geschiedenis wordt geschreven. Maar hoe onderscheiden we in deze woelige dagen eigenlijk de hoofdzaak van de bijzaak? Wat doet er nu werkelijk toe?<...


De (duistere) denkbeelden achter Big Tech (met Haroon Sheikh en Stefan Paas)
#292
03/07/2026

De invloed van Big Tech - de grote technologiebedrijven - wordt steeds groter. Maar wie zijn de denkers achter die macht, en wat zijn hun - soms gevaarlijke - denkbeelden? Wat willen ze met de wereld
 en met ons?

Filosoof Haroon Sheikh kan dit als geen ander duiden. Hij studeerde in Leiden en Oxford, is bijzonder hoogleraar aan de VU in Amsterdam en senior wetenschapper bij de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid.

Sheikh denkt veel na over de invloed van technologie - en dat gaat diep. Want het wereldbeeld van Big Tech vertoont soms bijna re...