فکتنامه | Factnameh
موشک صورتی
در قسمت ۲۶۵ پادکست هفتگی فکتنامه ابتدا درباره موضوع «سپر انسانی» و اینکه تامین امنیت شهروندان ایرانی برای جمهوری اسلامی چقدر اولویت دارد، صحبت میکنیم.
در ادامه به مرور کارزارهای نشر اطلاعات نادرست در روزهای جنگ میپردازیم و سپس به بهانه انتشار تصویر ساختگی «موشک صورتی»، یکی از همین کمپینها را بررسی میکنیم.
انتساب یک نقل قول به وزیر ارتباطات درباره وضعیت اینترنت و همچنین برآوردها از خسارت اقتصادی قطع اینترنت در ایران، موضوعات دیگر این قسمت هستند.
در ادامه درباره رد ادعای حمله جمهوری اسلامی به پایگاه نظامی آمریکا در کویت با جنگندههای سوخو ۲۴ و بمبهای روسی توضیح میدهیم.
نقل قولی از قالیباف درباره مذاکرات اسلامآباد، ویدیوی منتسب به رویارویی قایقهای سپاه و شناورهای آمریکا در تنگه هرمز، دو ادعا درباره پل بی۱ کرج و پل سفید اهواز، ویدیوی شلیک تصادفی یک نیروی امنیتی جمهوری اسلامی و انتساب یک نقل قول به وزیر دفاع روسیه، سوژههای دیگر این اپیزود هستند.
00:00:14 مقدمه
00:02:46 امنیت شهروندان ایرانی برای جمهوری اسلامی چقدر اولویت دارد؟
00:13:43 بررسی کارزار دیساینفورمیشن جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران
00:20:00 خسارت قطع اینترنت روزی چقدر است؟
00:26:43 نقل قول جعلی منسوب به وزیر ارتباطات درباره اینترنت
00:28:38 ادعای نادرست حمله به پایگاه آمریکا در کویت با جنگنده سوخو۲۴
00:33:41 کمپین رسانهای با عکس ساختگی موشک صورتی
00:40:59 انتساب اظهارات نادرست به قالیباف پس از مذاکرات اسلامآباد
00:42:58 ویدیوی رویارویی قایق تندروی ایران و شناور آمریکا قدیمی است
00:43:55 ادعای نادرست وجود لانچر موشک روی پل «بی۱» کرج
00:44:46 تصویر ساختگی از زنجیره انسانی برای دفاع از پل سفید اهواز
00:46:05 ویدیوی منتسب به دو زن چادری مسلح و شلیک تصادفی
00:47:25 انتساب اظهار نظر جعلی به وزیر دفاع روسیه
00:49:11 کامنتها
پادکست فکتنامه را فرهاد و رضا اجرا میکنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکتنامهاند. گفتوگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاشهای تیم فکتنامه برای درستیسنجی خبرها و نقلقولهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
لینک سابستک فکتنامه
تامین امنیت شهروندان ایرانی برای جمهوری اسلامی چقدر اولویت دارد؟
بررسی کارزار دیساینفورمیشن جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران
عملیات نجات
در قسمت ۲۶۴ پادکست هفتگی فکتنامه که همزمان با اعلام آتشبس دوهفتهای ضبط شده، ابتدا در مورد خبرسازترین رویداد هفته قبل یعنی عملیات نجات خلبانان آمریکایی در خاک ایران و چند فکتچک مربوط به آن صحبت میکنیم.
بررسی ویدیویی که ادعا میکند رهگیری موفق و سرنگونی یک جنگنده اف۱۶ آمریکا را نشان میدهد، سوژه دیگری است که به آن پرداختهایم.
همچنین درباره ادعای شاخدار محمد مرندی و مبلغان جمهوری اسلامی درباره دسترسی مردم ایران به اینترنت توضیح میدهیم.
ادعای کشته شدن یک خلبان آمریکایی، ویدیوی منتسب به فرار نیروهای سپاه، ویدیوی جعلی تشییع جنازه علی خامنهای و چند فکتچک کوتاه دیگر را در پایان این قسمت مرور کردهایم.
00:00:18 مقدمه
00:03:25 درباره عملیات نجات خلبانان آمریکایی در خاک ایران چه میدانیم؟
00:11:55 دو ویدیوی قدیمی منتسب به عملیات نجات خلبان آمریکایی
00:14:37 ویدیوی رسانههای ایران، رهگیری و سرنگونی اف-۱۶ را نشان نمیدهد
00:18:33 ادعای شاخدار محمد مرندی درباره دسترسی به اینترنت در ایران
00:24:25 ادعای کشتهشدن خلبان آمریکایی عامل حمله به مدرسه میناب
00:26:50 ویدیوی نادرست منتسب به فرار سپاهیان به سمت عراق
00:28:40 ویدیوی جعلی منتسب به تشییع علی خامنهای در تهران
00:30:20 ویدیوی ساختگی التماس سربازان آمریکایی برای بازگشت
00:31:58 نمایش پرچم آمریکا و اسرائیل در آسمان تهران با ویدیوی جعلی
00:33:20 کامنتها
پادکست فکتنامه را این هفته رضا و رزا اجرا میکنند که از اعضای تحریریه سایت فکتنامهاند. گفتوگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاشهای تیم فکتنامه برای درستیسنجی خبرها و نقلقولهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
لینک سابستک فکتنامه
درباره عملیات نجات خلبانان آمریکایی در خاک ایران چه میدانیم؟
ویدیوی منتسب به عملیات نجات خلبان آمریکایی قدیمی است
انتساب نادرست یک ویدیو به عملیات نجات خلبان آمریکایی در ایران
ویدیوی رسانههای ایران، رهگیری و سرنگونی اف-۱۶ را نشان نمیدهد
ادعای شاخدار محمد مرندی درباره دسترسی به اینترنت در ایران
ماجرای «بازیگر»ها
در قسمت ۲۶۳ پادکست هفتگی فکتنامه ابتدا درباره گمراهکننده بودن ادعاهای پرتکراری صحبت میکنیم که نزدیکان علی خامنهای درباره زندگی و سادهزیستی او و خانوادهاش مطرح میکنند.
در ادامه به پربحثترین موضوع روزهای اخیر شبکههای اجتماعی یعنی ادعای حضور «بازیگر» در عکسهای ویرانیهای جنگ در تهران میپردازیم.
ارتباط شهرهای موشکی سپاه با خشک شدن زایندهرود، موضوع پربحث دیگری است که در این قسمت به آن پرداختهایم.
تصاویری که با عنوان «کنسروهای انفجاری» وایرال شد، ادعای سرنگونی اف۱۸ بر فراز چابهار و جملهای درباره هدفگیری ناو جرالد فورد که رسانههای ایران به ترامپ نسبت دادند، از دیگر سوژههای این اپیزود هستند.
تابآوری کسبوکارها در ایران و وضعیت کالاهای ضروری در روزهای جنگ، دو موضوع اقتصادی است که درباره آنها صحبت کردهایم.
ویدیوی پربازدید نجات کودکی که از زیر آوار دست تکان میدهد، ادعای تصمیم مدیر تلگرام به بستهنشدن حسابهای کاربران ایرانی و انتساب ویدیویی به یک کشتی تایلندی آتشگرفته در تنگه هرمز، موضوع فکتچکهای کوتاه این هفتهاند.
00:00:14 مقدمه
00:06:12 چرا ادعاها درباره سادهزیستی علی خامنهای، گمراهکنندهاند؟
00:14:43 آیا یک «بازیگر» در چند عکس جنگی تهران تکرار شده است؟
00:25:00 درستیسنجی ادعای شهرهای موشکی سپاه و خشکشدن زایندهرود
00:32:14 درباره مینهای ضدتانک در نزدیکی شیراز چه میدانیم؟
00:37:50 آیا واقعا یک جنگنده آمریکایی بر فراز چابهار سرنگون شده است؟
00:43:25 ادعای شاخدار «اعتراف ترامپ به حمله ایران به ناو جرالد فورد»
00:46:58 تابآوری کسبوکارها در ایران
00:49:55 وضعیت کالاهای ضروری در این روزها چگونه است؟
00:51:50 ویدیوی نجات کودک از زیر آوار که دست تکان میدهد، قدیمی است
00:53:10 دوروف چیزی درباره بستهنشدن حسابهای تلگرام ایرانیها نگفته است
00:55:18 انتساب ویدیوی نادرست به یک کشتی تایلندی در تنگه هرمز
00:56:43 کامنتها
پادکست فکتنامه را فرهاد و رضا اجرا میکنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکتنامهاند. گفتوگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاشهای تیم فکتنامه برای درستیسنجی خبرها و نقلقولهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
جدول موضوعات پیشنهادی برای تمرین فکتچکینگ
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
لینک سابستک فکتنامه
چرا ادعاها درباره سادهزیستی علی خامنهای، گمراهکنندهاند؟
و همچنان اف ۳۵
در قسمت ۲۶۲ پادکست هفتگی فکتنامه، ابتدا درباره ویدیویی توضیح دادهایم که رسانههای جمهوری اسلامی با عنوان رهگیری جنگنده اف۳۵ آمریکا منتشر کردهاند.
در صداوسیما با نقل قولی جعلی از مقاله نیویورکتایمز، ادعا شد که اعتراضات دیماه کار موساد بود. درباره این ادعا و مقاله، توضیح دادهایم.
گزارش صداوسیما از نفتکشی که در تنگه هرمز منتظر دریافت اجازه عبور است و ویدیوی رسانههای حکومتی از پهپادی که مدعیاند «لوکاس» آمریکایی است، دو سوژه دیگر این قسمت هستند.
در روزهای پایانی سال قبل، قانون بودجه ۱۴۰۵ رسما ابلاغ شد. در شرایط فعلی جنگ، این بودجه چقدر قابلیت اجرایی شدن دارد؟
حمله ارتش اسرائیل به پستهای ایستوبازرسی در ایران، سوژه تولید ویدیوهای جعلی زیادی شده است. در این اپیزود چند نمونه از آنها را مرور میکنیم.
در پایان این اپیزود چند ادعای پربازدید شبکههای اجتماعی را مرور کردهایم؛ از عکس منتسب به حمله جمهوری اسلامی به رأس لفان قطر و ادعای هکشدن بیبیسی فارسی، تا ادعای ساختگیبودن ویدیوی سخنرانی نتانیاهو و ویدیوی منتسب به ناو جرالد فورد.
00:00:13 مقدمه
00:01:48 از ویدیوی رهگیری F-35 آمریکا چه میدانیم؟
00:07:36 نقل قول نادرست از نیویورک تایمز در صداوسیما
00:10:24 ویدیوی صداوسیما از «نفتکش منتظر در تنگه هرمز»
00:14:55 ویدیوی «پهپاد ساقط شده دشمن»، لوکاس آمریکایی نیست
00:19:33 سرنوشت بودجه سال جدید در میانه جنگ
00:25:06 ویدیوی ساختگی منتسب به لحظه حمله به بسیج در خیابان
00:27:55 ویدیو جعلی وحشت ماموران ایست و بازرسی از حمله پهپادی
00:28:44 ویدیوی ساختگی از درگیری نیروهای مسلح با یکدیگر
00:31:14 تصویر منتسب به حمله به راسلفان قطر واقعی نیست
00:33:35 ویدیوی جعلی منتسب به ناو آسیب دیده جرالد فورد
00:35:05 ویدیوی سخنرانی نتانیاهو ساختگی نیست
00:37:06 خبر جعلی هک بیبیسی فارسی در زمان جنگ اخیر
00:39:12 کامنتها
پادکست فکتنامه را فرهاد و رضا اجرا میکنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکتنامهاند. گفتوگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاشهای تیم فکتنامه برای درستیسنجی خبرها و نقلقولهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
لینک سابستک فکتنامه
از ویدیوی رهگیری F-35 آمریکا چه میدانیم؟
نقل قول نادرست از نیویورک تایمز در صداوسیما
ویدیوی صداوسیما از «نفتکش منتظر د
پرچم اسرائیل در اکباتان
در ابتدای قسمت ۲۶۱ پادکست هفتگی فکتنامه و آخرین اپیزود این پادکست در سال ۱۴۰۴، نخستین فکتچک و نشان «نادرست» مجتبی خامنهای در پروفایل او در فکتنامه را مرور میکنیم.
در روزهای گذشته ادعاهایی درباره سرنگونی جنگندههای اف۱۵ آمریکا در ایران مطرح شده که درباره آن توضیح میدهیم.
ویدیوی نمایش پرچم اسرائیل در شهرک اکباتان در شبکههای اجتماعی بازتاب زیادی داشت. درباره این ویدیو و نحوه فکتچک آن صحبت میکنیم.
عباس عراقچی مدعی شده که هر کشور دیگری اگر در شرایط ایران بود، اقداماتی مثل قطع اینترنت را انجام میداد. توضیح میدهیم که چرا این ادعای وزیر خارجه جمهوری اسلامی گمراهکننده است.
عملکرد بات هوش مصنوعی گروک در شبکه اجتماعی X بارها باعث گمراهی کاربران شده است. گزارش فکتنامه درباره این مساله را نیز در این اپیزود مرور میکنیم.
ویدیوی منتسب به اولین سخنرانی مجتبی خامنهای، ادعای سرنگونی موشک کروز با تفنگ برنو و دو ویدیوی ساختگی منتسب به روزهای اخیر، سوژههای دیگر این قسمت هستند.
00:00:13 مقدمه
00:02:41 ادعای نادرست مجتبی خامنهای درباره حمله به پایگاههای نظامی آمریکا
00:13:45 بررسی ادعاهای مطرحشده درباره سرنگونی جنگنده F-15 آمریکا
00:19:01 ادعای نادرست نمایش پرچم اسرائیل با پروجکشن در شهرک اکباتان
00:26:06 ادعای گمراهکننده عراقچی درباره قطع اینترنت در ایران
00:32:50 بررسی عملکرد «گروک» در راستیآزمایی تصاویر جنگ
00:40:43 ویدیوی جدید منتسب به مجتبی خامنهای ساختگی است
00:42:06 ادعای نادرست سرنگونی موشک کروز آمریکایی با تفنگ برنو
00:44:13 ویدیوی ساختگی تسلیم دو مامور لانچر سپاه در برابر پهپادها
00:45:13 ویدیوی ساختگی از حمله به ماشین گشت فراجا در ایذه
00:46:06 کامنتها
پادکست فکتنامه را فرهاد و رضا اجرا میکنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکتنامهاند. گفتوگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاشهای تیم فکتنامه برای درستیسنجی خبرها و نقلقولهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
جدول موضوعات پیشنهادی برای تمرین فکتچکینگ
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
لینک سابستک فکتنامه
ادعای نادرست مجتبی خامنهای درباره حمله به پایگاههای نظامی آمریکا
بررسی ادعاهای مطرحشده درباره سرنگونی جنگنده F-15 آمریکا
میناب، مهرآباد، مجتبی
در قسمت ۲۶۰ پادکست هفتگی فکتنامه ابتدا درباره ماجرای مدرسه میناب و ویدیویی که چند روز قبل منتشر شده بود، توضیحاتی دادهایم.
بررسی حملات آمریکا و اسرائیل به برخی مراکز نظامی، از جمله کارهای فکتنامه در روزهای اخیر بوده است. درباره این پروژه و بویژه جزئیات حمله به مهرآباد صحبت میکنیم.
در سه روز نخست جنگ، کانالهای تلگرامی رسانههای داخل ایران چه محتوایی منتشر کردند و چه الگویی از آن دریافت میشود؟ تلاش کردیم به این سوال پاسخ دهیم.
چند مقاله و فکتچک مربوط به متن و حاشیه اعلام رهبری مجتبی خامنهای، از جمله یک ویدیوی جعلی سخنرانی و ویدیوی پربازدید ماکت مقوایی او را در این اپیزود مرور میکنیم.
ادعای علی لاریجانی درباره تعداد کشتهشدگان آمریکایی در جنگ، یک ویدیو درباره احمدینژاد، مصاحبهای که به دختر علی خامنهای نسبت داده شد و چند ادعا و ویدیوی نادرست و ساختگی، از دیگر سوژههای این قسمت هستند.
00:00:13 مقدمه
00:01:27 از ماجرای مدرسه میناب چه میدانیم؟
00:07:38 حمله به مهرآباد؛ نابودی ناوگانهای لجستیک، پشتیبانی و ترابری
00:13:16 تحلیل فعالیت ۵۰ کانال خبری تلگرام در ۷۲ ساعت نخست جنگ
00:23:20 ادعای نادرست رسایی درباره مهلت انتخاب رهبر جدید
00:26:28 ویدیوی اعلام رهبری مجتبی خامنهای ساخته هوش مصنوعی است
00:28:48 ویدیوی ساختگی با ادعای رونمایی از ماکت مقوایی مجتبی خامنهای
00:30:43 بررسی حقوقی شیوه تشکیل جلسه مجلس خبرگان برای انتخاب رهبر
00:34:12 ادعای شاخدار علی لاریجانی درباره کشتهشدن ۵۰۰ نظامی آمریکا
00:37:46 ویدیوی حضور احمدینژاد در یک مراسم تدفین، قدیمی است
00:39:32 انتساب ویدیوی نادرست به توصیف جسد خامنهای از سوی دخترش
00:41:34 عکس ساختگی از یک بسیجی که با چادر در حال فرار است
00:42:40 ویدئوی قدیمی به اسم تظاهرات مادرید در دفاع از جمهوری اسلامی
00:43:38 ادعای نادرست تسلیت بازیکن بارسلونا بابت مرگ علی خامنهای
00:44:52 چند ویدیوی ساختگی منتسب به جنگ اخیر
00:48:10 کامنتها
پادکست فکتنامه را فرهاد و رضا اجرا میکنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکتنامهاند. گفتوگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاشهای تیم فکتنامه برای درستیسنجی خبرها و نقلقولهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
جدول موضوعات پیشنهادی برای تمرین فکتچکینگ
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
لینک سابستک فکتنامه
از ماجرای مدرسه میناب چه میدانیم؟
مرگ خامنهای
در قسمت ۲۵۹ پادکست هفتگی فکتنامه ابتدا نحوه کشته شدن علی خامنهای در حمله آمریکا و اسرائیل را تشریح کردیم و سپس درباره تصاویر منتسب به کشف جسد او توضیح دادیم.
در ادامه به سراغ کارنامه و پروفایل خامنهای در فکتنامه رفتیم و درباره ادعاهای او در سالهای اخیر صحبت کردیم.
حمله به مدرسه شجره طیبه نیروی دریایی سپاه در میناب از موضوعات مهم این روزهای جنگ است و در این قسمت توضیح دادهایم که فعلا درباره آن چه میدانیم.
ادعای استقرار پدافند در مدرسه، ویدیوی منتسب به انتقال زندانیان به پادگان، ترجمه نادرست توییت وزارت جنگ آمریکا، تصویر ساختگی منتسب به رادار آمریکا در قطر و عکس جعلی از انفجار بزرگ در اربیل، موضوعات دیگر این اپیزود هستند.
00:00:01 مقدمه
00:03:28 خامنهای چطور کشته شد؟
00:10:45 تصاویر منتسب به جسد علی خامنهای ساختگی است
00:13:42 کارنامه فکتنامه؛ مروری بر ادعاهای نادرست علی خامنهای
00:28:46 تا الان درباره مدرسه میناب چه میدانیم؟
00:34:22 عکس تجهیزات نظامی در دبستان شاهینشهر، ساختگی است
00:38:42 ویدیوی ساختگی با ادعای انتقال زندانیان با دستهای بسته
00:39:55 ادعای نادرست اعلام آمادهباش وزارت جنگ آمریکا برای جنگ
00:42:06 تصویر منتشرشده از تخریب رادار آمریکایی در قطر ساختگی است
00:43:23 عکس جعلی منتسب به انفجار در اربیل عراق
00:44:58 کامنتها
پادکست فکتنامه را فرهاد و رضا اجرا میکنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکتنامهاند. گفتوگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاشهای تیم فکتنامه برای درستیسنجی خبرها و نقلقولهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
جدول موضوعات پیشنهادی برای تمرین فکتچکینگ
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
لینک سابستک فکتنامه
خامنهای چطور کشته شد؟
تصاویر منتسب به جسد علی خامنهای ساختگی است
کارنامه فکتنامه؛ مروری بر ادعاهای نادرست علی خامنهای
مقاله فکتنامه برای International Fact-Checking Network
انتساب نادرست ویدیوی مدرسه می
تور پروپاگاندا
در قسمت ۲۵۸ پادکست هفتگی فکتنامه، ابتدا درباره تور رسانهای جمهوری اسلامی توضیح دادیم که با استفاده از چند خبرنگار و اینفلوئنسر غیرایرانی تلاش کرده روایت خود از اعتراضات و راهپیمایی ۲۲ بهمن را تبلیغ کند.
در این قسمت همچنین یک موضوع اقتصادی را هم مرور میکنیم؛ ردیفهای جدول شماره ۹ لایحه بودجه که در مجلس خبرساز شد.
ادعای اسکورت رضا پهلوی در مونیخ همراه با پرچم رسمی و در سطح سران کشورها، موضوع دیگری است که در این اپیزود به آن پرداختهایم.
سه ادعای نادرستی که به اعتراضات دیماه ۱۴۰۴ ربط داده شده بود و دو ادعای نادرست مرتبط با مداخله نظامی احتمالی آمریکا، سوژههایی است که در پایان این قسمت آنها را مرور میکنیم.
00:00:15 مقدمه
00:02:38 تور رسانهای ۲۲ بهمن و روایتسازی حکومت در رسانههای خارجی
00:17:21 نگاهی به ردیفهای متفرقه بودجه ۱۴۰۵
00:28:55 ادعای اسکورت رضا پهلوی در مونیخ با پرچم و در سطح سران
00:31:48 ادعای نادرست کشتهشدن دیدار و روشنا آراج در اعتراضات
00:36:29 ویدیوی ساختگی از یک کودک داغدیده
00:38:34 انتساب نادرست یک ویدیوی ضرب و جرح به ایران
00:41:13 از «قطعه سربازان آمریکایی» در حاشیه شهر تهران چه میدانیم؟
00:46:23 انتساب نادرست یک ویدیو به سرنگونی شاهد۱۳۹ در خلیج فارس
00:49:06 کامنتها
پادکست فکتنامه را این هفته رضا و رزا اجرا میکنند که از اعضای تحریریه سایت فکتنامهاند. گفتوگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاشهای تیم فکتنامه برای درستیسنجی خبرها و نقلقولهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
جدول موضوعات پیشنهادی برای تمرین فکتچکینگ
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
لینک سابستک فکتنامه
تور رسانهای ۲۲ بهمن و روایتسازی جمهوری اسلامی در رسانههای خارجی
نگاهی به ردیفهای متفرقه بودجه ۱۴۰۵
ادعای اسکورت رضا پهلوی در مونیخ با پرچم و در سطح تشریفات سران
ادعای نادرست کشتهشدن دیدار و روشنا آراج در اعتراضات
ویدیوی ساختگی از یک کودک داغدیده
شلیک به سر و صورت
در قسمت ۲۵۷ پادکست هفتگی فکتنامه ابتدا درباره مقاله تحقیقی مشترک فکتنامه و روزنامه گاردین توضیح میدهیم؛ مقالهای که با بررسی دقیق ۷۸ تصویر پزشکی تعدادی از مجروحان اعتراضات ۱۸ و ۱۹ دی تهیه شده و ابعاد هولناکی از سرکوب معترضان را آشکار میکند.
صحبتهای یکی از هواداران جمهوری اسلامی درباره کشتار معترضان به دست عوامل خارجی با تکیه بر ادعای نادرست عدم استفاده از سلاح یوزی در ایران، موضوع دیگری است که درباره آن توضیح میدهیم.
گزارش اخیر مرکز پژوهشهای اتاق بازرگانی، تصویر روشنی از وضعیت بحرانی اقتصاد ایران در دیماه امسال نشان میدهد. در این قسمت درباره این گزارش صحبت کردهایم.
جملهای از صحبتهای رضا پهلوی در حاشیه نشست مونیخ، واکنشهای زیادی را برانگیخت. اصل جمله چه بود و از آن چه برداشتی میشود؟
ویدیوی نادرست منتسب به کوی دانشگاه، جا زدن یک انیمیشن ایرانی به اسم انیمه ژاپنی درباره پیشبینی نتیجه جنگ احتمالی با آمریکا و ویدیویی از اعتراض دانشآموزان یک مدرسه دخترانه، موضوعات فکتچکهای کوتاه این اپیزود هستند.
00:00:25 مقدمه
00:03:11 الگوی سرکوب خیابانی: تصاویر رادیولوژی مجروحان اعتراضات ۱۴۰۴
00:16:18 ادعای نادرست درباره اینکه نیروهای امنیتی ایران سلاح یوزی ندارند
00:24:18 فشار معیشتی در اوج نارضایتیها؛ جدیدترین گزارشها از اقتصاد ایران
00:29:54 رضا پهلوی نگفته هرکس طرفدار من نیست یا مجاهد است یا تجزیهطلب
00:39:04 ویدیوی پرتاب افراد از بالای ساختمان، با کوی دانشگاه ارتباط ندارد
00:40:26 ادعای نادرست درباره «انیمه ژاپنی» و پیروزی ایران در جنگ با آمریکا
00:43:03 ویدیوی مربوط به اعتراض دختران دانشآموز، قدیمی است
00:45:16 کامنتها
پادکست فکتنامه را فرهاد و رضا اجرا میکنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکتنامهاند. گفتوگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاشهای تیم فکتنامه برای درستیسنجی خبرها و نقلقولهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
جدول موضوعات پیشنهادی برای تمرین فکتچکینگ
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
لینک سابستک فکتنامه
الگوی سرکوب خیابانی: بررسی تصاویر رادیولوژی مجروحان اعتراضات ۱۴۰۴
مقاله گاردین درباره تحلیل تصاویر رادیولوژی مجروحان اعتراضات
ادعای نادرست د
سپاه در اروپا، فاتق در اردبیل
در قسمت ۲۵۶ پادکست هفتگی فکتنامه توضیح دادیم که قرار گرفتن سپاه در لیست گروههای تروریستی اتحادیه اروپا چه معنایی دارد و تکلیف سربازان وظیفه چه میشود.
دو گزارش فایننشالتایمز و بلومبرگ درباره امپراتوری مالی علی انصاری و اشاره به ارتباط او با مجتبی خامنهای، موضوع دیگری است که درباره آن صحبت کردهایم.
دستور توقیف اموال محمد ساعدینیا و تصمیم جمهوری اسلامی برای مجازاتهای مالی در این دور از اعتراضات، موضوع دیگر این قسمت است.
ویدیویی از زیر گرفتن معترضان در اعتراضات اخیر، به شدت وایرال شد. درباره این ویدیو و سابقه چنین برخوردی چه میدانیم؟
همچنین درباره جملات منتسب به مصاحبه گلشیفته فراهانی و نظراتی که بعد از انتشار فکتچک آن مطرح شد، توضیح دادهایم.
ادعای کمک تسلیحاتی مخفیانه چین به ایران و ادعاهای مربوط به دو ویدیوی پربازدید این روزها که به اعتراضات منتسب شده، از دیگر سوژههای این قسمت است.
در پایان این اپیزود، به بررسی چند ویدیوی قدیمی و ساختگی که به اعتراضات و جنگ نسبت داده شدهاند، میپردازیم.
00:00:20 مقدمه
00:01:49 قرار گرفتن سپاه در فهرست تروریستی اروپا؛ وضعیت سربازان وظیفه
00:07:30 گزارش فایننشالتایمز و افشای امپراتوری مالی علی انصاری در اروپا
00:15:43 پرونده محمد ساعدینیا، اصل ۴۹ و توقیف اموال حامیان اعتراضات
00:20:27 درباره ویدیوی زیرگرفتن معترضان دی ۱۴۰۴ در اردبیل چه میدانیم؟
00:23:12 جملات ساختگی که به مصاحبه گلشیفته فراهانی اضافه شد
00:28:58 ادعای نادرست ناپدیدشدن هواپیماهای چینی که به ایران کمک کردند
00:33:12 ویدیوی «گلباران خیابان قتلگاه» ربطی به اعتراضات ۱۴۰۴ ندارد
00:34:34 ونوس منادی دو سال پیش درگذشت و ویدیوی پدرش قدیمی است
00:36:40 ویدیوهای ساختگی و قدیمی از شروع جنگ و موشکهای ایران
00:38:56 ادعای نادرست درباره کامیونیتینوتس روی اکانت خامنهای
00:40:47 کامنتها
پادکست فکتنامه را این هفته فرهاد اجرا میکند که سردبیر تحریریه سایت فکتنامه است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
جدول موضوعات پیشنهادی برای تمرین فکتچکینگ
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
لینک سابستک فکتنامه
فهرست کشتهشدگان دولت جمهوری اسلامی چقدر معتبر است؟
قرار گرفتن سپاه در فهرست تروریستی اروپا؛ وضعیت سربازان وظیفه
گزار
لیست کشتار
در قسمت ۲۵۵ پادکست هفتگی فکتنامه ابتدا درباره موضوع تعداد کشتهشدگان اعتراضات سراسری اخیر و ایرادات و نواقص لیستی که دولت جمهوری اسلامی منتشر کرده صحبت میکنیم.
در این قسمت همچنین توضیح میدهیم که از زمان شروع اعتراضات دیماه ۱۴۰۴ تا امروز دقیقا چه بلایی بر سر اینترنت در ایران آمده است.
واکنشها به قسمت کوتاهی از یکی از ویدیوهای پزشکی قانونی کهریزک، ابهامها و ادعاهایی را درباره خارج کردن رحم معترضان زن کشتهشده ایجاد کرد. در این اپیزود درباره این مساله توضیح میدهیم.
ویدیویی که به «سپهر بابا کجایی؟» معروف و تبدیل به نمادی از اعتراضات اخیر شد، دستمایه گزارشی از صداوسیما شد که سعی داشت اطلاعات نادرستی را به جای واقعیت جا بزند. این گزارش چه بود و واقعیت چیست؟
تصویر نادرستی که با ادعای خروج ۱۳ کامیون حمل اجساد از پزشکی قانونی تهران در اینستاگرام به شدت پربازدید شده نیز موضوع دیگری است که در این قسمت به آن پرداختهایم.
00:00:09 مقدمه
00:01:55 ایرادات و نقصهای لیست دولت از کشتهشدگان اعتراضات
00:13:44 بررسی اختلالات و قطع سراسری اینترنت در دیماه ۱۴۰۴
00:22:31 درباره باز کردن رحم معترضان زن جانباخته در پزشکی قانونی
00:26:43 «خانواده یک سپهر دیگر»؛ تلاش صداوسیما برای جعل هویت
00:29:36 تصویر نادرست خروج ۱۳ کامیون حمل اجساد از پزشکی قانونی تهران
00:33:41 کامنتها
پادکست فکتنامه را فرهاد و رضا اجرا میکنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکتنامهاند. گفتوگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاشهای تیم فکتنامه برای درستیسنجی خبرها و نقلقولهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
جدول موضوعات پیشنهادی برای تمرین فکتچکینگ
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
لینک سابستک فکتنامه
فهرست کشتهشدگان دولت جمهوری اسلامی چقدر معتبر است؟
در زمان قطع اینترنت، چه کانالهایی آنلاین بودند؟
بررسی اختلالات و قطع سراسری اینترنت در دیماه ۱۴۰۴
درباره باز کردن رحم معترضان زن جانباخته در پزشکی قانونی
«خانواده یک سپه
کانالهای روشن، اینترنت خاموش
در ابتدای قسمت ۲۵۴ پادکست هفتگی فکتنامه به گزارش تحقیقیمان درباره فعالیت کانالهای تلگرامی خبری داخل ایران در دوران خاموشی اینترنت اشاره کردهایم.
نامه جمهوری اسلامی به ITU و تلاش برای قطع فعالیت استارلینک در ایران، موضوع دیگری است که درباره آن توضیح دادهایم.
این روزها حساسیتها درباره موضوع حضور نیروهای حشدالشعبی در سرکوب اعتراضات ایران به اوج رسیده است. این گروه، چیست و هزینههای آن از کجا تامین میشود؟
تصویر نامه جعلی سپاه، انتساب ویدیویی دلخراش به ایران، ادعای کانالهای منتسب به سپاه درباره ویدیوی یکی از معترضان و چند سوژه دیگر، فکتچکهای مرتبط با این روزهای ایران است که در این قسمت مرور میکنیم.
00:00:09 مقدمه
00:02:13 بررسی نامه جمهوری اسلامی درباره کاربردهای تروریستی استارلینک
00:09:30 فعالیت کانالهای تلگرامی جمهوری اسلامی در روزهای قطع اینترنت
00:25:36 درباره منابع مالی حشد الشعبی چه میدانیم؟
00:32:14 نامه جعلی منتسب به سپاه درباره آمار کشتهشدگان اعتراضات
00:35:43 انتساب نادرست یک ویدیو شلیک تیر خلاص، به اعتراضات ایران
00:38:13 ادعای نادرست کانال سپاه درباره ویدیوی کشتهشدن بهار شادمهری
00:39:57 ویدیوی بازداشت گروهی دانشآموز با دستبند و چشمبند قدیمی است
00:41:50 بدنهای آویزان از سقف، عروسکهای هالووین هستند
00:42:39 ویدیوی قدیمی حضور رئیسجمهور آمریکا روی عرشه ناو
00:46:06 کامنتها
پادکست فکتنامه را فرهاد و رضا اجرا میکنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکتنامهاند. گفتوگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاشهای تیم فکتنامه برای درستیسنجی خبرها و نقلقولهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
لینک کانال فکتنامه در یوتیوب
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
لینک سابستک فکتنامه
بررسی نامه جمهوری اسلامی درباره کاربردهای تروریستی استارلینک
درباره منابع مالی حشد الشعبی چه میدانیم؟
نامه جعلی منتسب به سپاه درباره آمار کشتهشدگان اعتراضات
انتساب نادرست یک ویدیو شلیک تیر خلاص، به اعتراضات ایران
ادعای نادرست کانال سپاه درباره ویدیوی کشتهشدن بهار شادمهری
ابعاد کشتار
در قسمت ۲۵۳ پادکست هفتگی فکتنامه ابتدا به تحقیقاتمان درباره تعداد اجساد پزشکی قانونی کهریزک و ابعاد کشتار در اعتراضات سراسری دی ۱۴۰۴ اشاره میکنیم.
مطرح شدن فرضیه تیر خلاص به مجروحان و ربودن آنها از بیمارستان، موضوع دیگری است که در این قسمت به آن پرداختهایم.
در ادامه به بررسی جزئیات ویدیوی کوتاهی از شهسوار پرداختیم که الگوی سرکوب چندلایه اعتراضات را تا حد زیادی نشان میدهد.
شواهد نشان میدهد شامگاه ۱۸ دی فاجعهای در بازار رشت رخ داده که هنوز اطلاعات کافی از آن در دست نیست. با این حال، توضیح دادهایم که تا الان درباره آن چه میدانیم.
خاموشی اینترنت در ایران به دو هفته رسید. قطع اینترنت در کنار آسیبهای سیاسی، اجتماعی و روحی و روانی، چه خسارتهای اقتصادی بهبار آورده است؟
ادعای نادرست خبرگزاری تسنیم درباره قوانین کشورهای مختلف برای قطع اینترنت، آخرین سوژهای است که در این اپیزود مرور کردهایم.
00:00:10 مقدمه
00:03:17 شناسایی ۹۵۰ جانباخته تنها در کهریزک
00:09:52 تیر خلاص و ناپدیدسازی قهری مجروحان در بیمارستان
00:15:38 الگوی سرکوب چندلایه جمهوری اسلامی؛ «شهسوار، غروب ۲۱ دی»
00:22:37 در شب ۱۸ دی ۱۴۰۴ در بازار رشت چه گذشت؟
00:28:05 خاموشی سراسری اینترنت؛ زیان روزانه ایران چقدر است؟
00:34:28 ادعای نادرست تسنیم درباره قوانین کشورها برای کنترل اینترنت
00:36:55 کامنتها
پادکست فکتنامه را این هفته فرهاد اجرا میکند که سردبیر سایت فکتنامه است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
جدول موضوعات پیشنهادی برای تمرین فکتچکینگ
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
لینک سابستک فکتنامه
شناسایی ۹۵۰ جانباخته تنها در کهریزک
تیر خلاص و ناپدیدسازی قهری مجروحان در بیمارستان
الگوی سرکوب چندلایه جمهوری اسلامی؛ «شهسوار، غروب ۲۱ دی»
در شب ۱۸ دی ۱۴۰۴ در بازار رشت چه گذشت؟
خاموشی سراسری اینترنت؛ زیان روزانه ایران چقدر است؟
ادعای نادرست تسنیم دربا
خیابان، کشتار، کهریزک
در قسمت ۲۵۲ پادکست هفتگی فکتنامه که در شرایط تداوم قطعی اینترنت در ایران تهیه و منتشر میشود، بهطور کامل به اعتراضات سراسری ایران در دی ۱۴۰۴ و موضوعات مربوط به آن پرداختیم.
بررسی اصالت ویدیوی دلخراش فردیس و تحلیل گام به گام ویدیوها و تصاویر هولناک پزشکی قانونی کهریزک، از مهمترین مطالبی است که در این قسمت مرور میکنیم.
ما در مقالهای توضیح دادیم که چرا روایت جمهوری اسلامی از حمله معترضان به مساجد، یکطرفه، ناقص و گمراهکننده است. در این اپیزود این مقاله را توضیح میدهیم.
پروپاگاندای جمهوری اسلامی در روزهای اول اعتراضات با کمک چند اینفلوئنسر عرب در شبکههای اجتماعی، بررسی رفتار رسانهای حکومت قبل از اوجگیری اعتراضات و چند فکتچک مرتبط با حواشی راهپیمایی حکومتی ۲۲ دی، موضوعات دیگر این قسمت هستند.
00:00:10 مقدمه
00:02:56 اعتراضات ایران؛ رفتار حکومت در روزهای آغازین
00:06:40 تایید اصالت «دو ویدیوی دلخراش فردیس کرج»
00:10:42 تحلیل گام به گام ویدیوی پزشکی قانونی کهریزک در روز ۲۰ دی
00:17:12 مساجد در ایران؛ اماکن مذهبی یا مقر بسیج و سرکوب اعتراضات
00:24:09 پروژه تبلیغاتی اینفلوئنسرهای محور مقاومت درباره اوضاع ایران
00:28:00 چند فکتچک مرتبط با تجمع حکومتی ۲۲ دی
00:34:52 کامنتها
پادکست فکتنامه را این هفته فرهاد اجرا میکند که سردبیر سایت فکتنامه است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
جدول موضوعات پیشنهادی برای تمرین فکتچکینگ
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
لینک سابستک فکتنامه
اعتراضات ایران؛ رفتار حکومت در روزهای آغازین
تایید اصالت «دو ویدیوی دلخراش فردیس کرج»
تحلیل گام به گام ویدیوی پزشکی قانونی کهریزک در روز ۲۰ دی
مساجد در ایران؛ اماکن مذهبی یا مقر بسیج و سرکوب اعتراضات
نسخه انگلیسی مقاله فکتنامه درباره نقش مساجد در سرکوب
پروژه تبلیغاتی اینفلوئنسرهای محور مقاومت درباره اوضاع ایران
دی ۱۴۰۴
بخش عمده قسمت ۲۵۱ پادکست هفتگی فکتنامه مربوط به مرور مقالهها و فکتچکهایی است که به اعتراضات سراسری دیماه ۱۴۰۴ ایران ارتباط دارد.
این اعتراضات از روز هفتم دی آغاز شد و تا زمان انتظار این اپیزود، اوجگیری آن همچنان ادامه دارد.
ماجرای عکس معروف روزهای نخست اعتراضات ۱۴۰۴، انتساب دو ویدیوی قدیمی به اعتراضات اخیر و ادعای نادرست پیوستن پلیس به مردم در لردگان از جمله فکتچکهای این هفتهاند.
ضمن اشاره به ویدیوی معروفی از اعتراضات گسترده مردم آبدانان، توضیح میدهیم که ممکن است چند نفر از مردم این شهر در خیابان حضور یافته باشند و در ادامه نیز درباره مکانیابی ویدیوهای اعتراضات اخیر صحبت میکنیم.
حمله نیروهای امنیتی به بیمارستان ایلام و شلیک گاز اشکآور به محوطه بیمارستان سینا در تهران، از جمله مهمترین رویدادهای اعتراضات سراسری اخیر بود که درباره هر دو توضیح میدهیم.
انتشار عکس ساختگی در ساعات اول بازداشت نیکلاس مادورو، اشارهای به بودجه سال آینده، وضعیت قیمت گوشت وارداتی در ایران و اوضاع فروش نفت ایران طی امسال و سالهای اخیر، از دیگر سوژههای این قسمت هستند.
00:01:00 مقدمه
00:03:58 تصویر معروف اعتراضات اخیر تهران، ربطی به تایلند ندارد
00:08:11 ادعای نادرست کشتهشدن اسماعیل قریشوندی در اعتراضات ۱۴۰۴
00:12:37 استفاده از تصویر قدیمی به عنوان تصاویر اعتراضهای دی ۱۴۰۴
00:14:15 ادعای نادرست پیوستن نیروی انتظامی به معترضان در شهر لردگان
00:17:01 ابعاد حضور مردم آبدانان در اعتراضات ۱۶ دی ۱۴۰۴
00:23:05 درباره مکانیابی ویدیوهای اعتراضات اخیر
00:27:19 در بیمارستان ایلام چه گذشت؟
00:34:02 دانستهها و ابهامها درباره شلیک گاز اشکآور در بیمارستان سینا
00:38:49 عکس منتسب به بازداشت نیکلاس مادورو، ساختگی است
00:42:03 ادعای گمراهکننده پزشکیان درباره رشد بودجه سال ۱۴۰۵
00:46:26 تاثیر حذف ارز ترجیحی روی قیمت گوشت در ایران
00:51:27 نگاهی به آخرین آمار تولید و صادرات نفت
00:58:58 کامنتها
پادکست فکتنامه را فرهاد و رضا اجرا میکنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکتنامهاند. گفتوگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاشهای تیم فکتنامه برای درستیسنجی خبرها و نقلقولهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
جدول موضوعات پیشنهادی برای تمرین فکتچکینگ
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
لینک سابستک فکتنامه
تصویر معروف اعتراضات اخیر تهران، ربطی به تایلند ندارد
ماجرای کرسنت
بیش از دو دهه است که نام «کرسنت» در ایران سر زبانها افتاده است. این قرارداد صادرات گاز در سال ۱۳۸۰ امضا شد و قرار بود ایران برای ۲۵ سال گاز ترش میدان سلماس را به شرکت اماراتی کرسنت پترولیوم بفروشد؛ اما با روی کار آمدن دولت احمدینژاد همهچیز عوض شد.
ما در فکتنامه، طی گزارشی به بررسی «ماجرای کرسنت» پرداختهایم و توضیح دادهایم که ماجرا از کجا آغاز شد، تا امروز درباره آن چه میدانیم و مخالفان و موافقان درباره آن چه میگویند.
در قسمت ۲۵۰ پادکست هفتگی فکتنامه، اینبار بهجای مرور فکتچکها، ماجرای کرسنت را مرور میکنیم و سعی میکنیم ادعاهایی را که در ۲۰ سال گذشته به اسم «مبارزه با فساد» در محافل سیاسی جمهوری اسلامی ایران مطرح شده، اعتبارسنجی کنیم؛ ادعاهایی که خسارت هنگفتی را به اقتصاد ایران تحمیل کرده است.
پادکست فکتنامه را فرهاد و رضا اجرا میکنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکتنامهاند.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
جدول موضوعات پیشنهادی برای تمرین فکتچکینگ
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
لینک سابستک فکتنامه
مقاله ماجرای کرسنت
کانال پادکست «هزارداستان بودجه» در کستباکس
سیبمیخ
در ابتدای قسمت ۲۴۹ پادکست هفتگی فکتنامه درباره تغییرات اخیر یوتیوب صحبت میکنیم؛ تغییراتی که یوتیوب فارسی را دستخوش دگرگونی کرده است.
ادعای عباس عراقچی درباره بومی بودن برنامه هستهای ایران، موضوع دیگری است که در این قسمت به آن پرداختهایم.
دو ادعا درباره تورم تجمیعی و میزان صادرات بنزین ایران، سوژههای اقتصادی این اپیزود هستند.
سمی بودن هندوانههای شب یلدا، درمان اوتیسم و کیست کلیه با طب سنتی و تاثیر ماساژ پا بر کما، از جمله ادعاهای حوزه سلامت در این قسمت هستند.
ماجرای نوار مغزی یک بیمار در لحظات منتهی به مرگ، چیست؟ در این اپیزود درباره آن توضیح میدهیم.
در شبکههای اجتماعی ادعاهای گستردهای درباره روش «سیبمیخ» برای درمان کمخونی مطرح شده است. توضیح میدهیم که این روش از کجا آمده و چه میگوید.
دو ویدیوی پربازدید درباره ارزش پول ایران در عراق و نجات یه ببر در سیل اندونزی را نیز در پایان این قسمت مرور میکنیم.
00:01:00 مقدمه
00:03:30 از قطع درآمد یوتیوبرهای ایرانی چه میدانیم؟
00:11:20 بازسازی برنامه هستهای ایران بدون همکاری خارجی امکانپذیر نیست
00:16:20 نرخ تورم تجمیعی و رتبه چهارم ایران در جهان
00:17:47 آمار اغراقشده امام جمعه تهران درباره صادرات بنزین در سال ۹۸
00:20:11 مصرف هندوانه گلخانهای در شب یلدا کشنده نیست
00:23:40 «مزاجشناسی» و تغییر رژیم غذایی اوتیسم را درمان نمیکند
00:28:01 مصرف خوراکی سداب و تباشیر کیست کلیه را درمان نمیکند
00:30:35 ادعای نادرست درمان کما با ماساژ کف پا با روغن سیاه دانه
00:34:00 ادعای گمراهکننده درباره فعالیتهای مغز در لحظات پیش از مرگ
00:38:12 سیبمیخ دوای کمخونی نیست
00:41:24 ادعای نادرست معامله کیلویی پول ایران در عراق
00:43:15 ویدیوی ساختگی فیل و نجات ببر در سیل اندونزی
00:44:36 کامنتها
پادکست فکتنامه را فرهاد و رضا اجرا میکنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکتنامهاند. گفتوگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاشهای تیم فکتنامه برای درستیسنجی خبرها و نقلقولهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
جدول موضوعات پیشنهادی برای تمرین فکتچکینگ
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
لینک سابستک فکتنامه
از قطع درآمد یوتیوبرهای ایرانی چه میدانیم؟
بازسازی برنامه هستهای ایران بدون همکاری خارجی امکانپذیر نیست
هزارداستان بودجه؛ قسمت بیست و چهارم - بودجه تبلیغات مذهبی و سیاسی
چند هفته قبل ۱۸۰ اقتصاددان به مسعود پزشکیان، رئیس جمهوری اسلامی ایران نامه نوشتند و از او خواستند برای جلب اطمینان مردم «بودجه نهادهایی که هیچ نقش و جایگاهی در ارائه خدمات عمومی ندارند» را حذف کند.
به همین بهانه، در بیست و چهارمین قسمت پادکست هزارداستان بودجه درباره بودجه ۷۶ هزار میلیارد تومانی حوزههای علمیه، صداوسیما و تبلیغات اسلامی صحبت میکنیم.
هزارداستان بودجه، کار مشترک فکتنامه و رادیو فردا را در سایت رادیو فردا و پادگیرها دنبال کنید.
هزارداستان بودجه در کستباکس
پادکست هفتگی فکتنامه در کستباکس
هزارداستان بودجه در سایت رادیو فردا
قانون بودجه ۱۴۰۴
فایل اسپردشیت پرهام درباره موضوعات پادکست
شبیه شاهد
در قسمت ۲۴۸ پادکست هفتگی فکتنامه ابتدا درباره پهپادهای لوکاس آمریکا و شباهتها و تفاوتهای آن با پهپاد شاهد سپاه صحبت میکنیم.
گزارش یکی از روزنامهها درباره سهم هر ایرانی از هزینههای صداوسیما و دو ادعای نادرست رئیس سازمان برنامه و بودجه دولت ابراهیم رئيسی در مورد سهم دستمزدها از بودجه کل کشور و رشد اقتصادی، سوژههای اقتصادی این قسمت هستند.
مدتهاست گفته میشود در روزهای تشدید آلودگی هوا باید بیشتر شیر و لبنیات مصرف شود. در این اپیزود توضیح میدهیم که این ادعا پایه علمی دارد یا خیر.
ادعای رابطه دکلهای 5G و مواد رادیواکتیو برای کاهش جمعیت و «انرژی زیستی ابرخوراکها»، موضوعات شبهعلمی هستند که درباره آنها توضیح میدهیم.
ادعای کشف میلیونها تن طلا در ایران، ادعاها درباره ویدیوی مانور یک جنگنده، موضوع «ثانیه کبیسه» و افشاگریهای شاخدار درباره فرازمینیها، سوژههای فکتچکهای کوتاه این اپیزود هستند.
00:01:01 مقدمه
00:03:00 چرا آمریکا به سراغ استفاده از پهپادهای شبیه شاهد ۱۳۶ رفت؟
00:12:30 سهم هر ایرانی از تامین هزینههای صداوسیما چقدر است؟
00:14:22 دو ادعای نادرست اقتصادی از رئیس سابق سازمان برنامه و بودجه
00:18:59 ادعای نادرست تاثیر معجزهآسای شیر در خنثیکردن آلودگی هوا
00:24:59 ادعای شاخدار رابطه دکلهای 5G و مواد رادیواکتیو برای کاهش جمعیت
00:30:23 «انرژی زیستی» و «ابرخوراک» و «مقیاس بوویس» شبهعلم است
00:35:13 ادعای کشف ۶/۵ میلیون تن طلا به ارزش ۱۷ تریلیون دلار در ایران
00:38:11 ادعای نادرست در مورد ویدیو مانور جنگنده در میان درهها
00:40:10 ادعای کوتاهترین روز ثبتشده و ثانیه کبیسه، اغراقشده است
00:42:35 بوید بوشمن و افشاگریهای شاخدار درباره فرازمینیها
00:44:50 کامنتها
پادکست فکتنامه را فرهاد و رضا اجرا میکنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکتنامهاند. گفتوگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاشهای تیم فکتنامه برای درستیسنجی خبرها و نقلقولهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
جدول موضوعات پیشنهادی برای تمرین فکتچکینگ
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
لینک سابستک فکتنامه
چرا آمریکا به سراغ استفاده از پهپادهای شبیه شاهد ۱۳۶ رفت؟
سهم هر ایرانی از تامین هزینههای صداوسیما چقدر است؟
خسن و خسین و بابک
در قسمت ۲۴۷ پادکست هفتگی فکتنامه ابتدا دو مقاله کوتاه دادهمحور درباره ابعاد بحران آب ایران را مرور کردهایم.
در ادامه، سراغ دیگر موضوع مهم این روزهای ایران یعنی آلودگی هوا رفتیم و دو ادعا از سخنگوی دولت و اسماعیل کهرم را بررسی کردیم.
بابک زنجانی در صحبتهای اخیر خود، چند ادعا را بیان کرده که تکتک بخشهای آن، نادرست است و در این قسمت، آنها را مرور کردهایم.
علیرضا زاکانی مثل بسیاری از مقامهای جمهوری اسلامی، ادعای تکراری و نادرستی را درباره نقدینگی مطرح کرده که درباره آن توضیح میدهیم.
پستهای پربازدید درباره تاثیر معجزهآسای نوعی قارچ و میکرودوزینگ بر عملکرد مغز، ادعای درمان آبلهمرغان با حجامت و میزان مصرف آنتیبیوتیک در ایران، فکتچکهای سلامت این قسمت هستند.
خبری عجیب درباره اختاپوسها، ادعای نصب بنر علی خامنهای در نیویورک، شایعه کشف یک چاه نفت در غرب ایران و انتشار یک ویدیوی ساختگی در چند رسانه، سوژههای دیگر این اپیزود هستند.
00:00:59 مقدمه
00:03:49 دو گزارش دادهمحور درباره ابعاد بحران آب در ایران
00:09:09 ادعای گمراهکننده نقش «خودرو و موتورسیکلت» در آلودگی تهران
00:14:56 هزینه استانداردسازی مازوت در ایران چقدر است؟
00:20:15 ادعای شاخدار بابک زنجانی درباره انتقال ۸۷ میلیارد دلار به ایران
00:27:47 ادعای نادرست زاکانی درباره فرصت ۲۰۰ میلیارد دلاری نقدینگی
00:31:24 ادعاها درباره پروتکل استمتس، قارچ یال شیر و میکرودوزینگ
00:38:45 حجامت کودکان آبلهمرغان را درمان نمیکند
00:42:57 ایران در رتبه اول مصرف آنتیبیوتیک در جهان
00:46:49 ادعای نادرست کشف اتفاقی چاه نفت در قصر شیرین
00:49:35 اختاپوسهای ماده از سر بیحوصلگی نرها را نمیخورند
00:50:43 ادعای نادرست نصب تصویر علی خامنهای در نیویورک
00:52:05 ویدئوی ساختگی ورود یک الاغ به پارلمان پاکستان
00:55:12 کامنتها
پادکست فکتنامه را فرهاد و رضا اجرا میکنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکتنامهاند. گفتوگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاشهای تیم فکتنامه برای درستیسنجی خبرها و نقلقولهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
جدول موضوعات پیشنهادی برای تمرین فکتچکینگ
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
لینک سابستک فکتنامه
ابعاد بحران آب در ایران چقدر است؟ گزارش اول: دادههای بارش
ایران در فهرست بزرگتری
هزارداستان بودجه؛ قسمت بیست و سوم - «حافظ با مقدمه خامنهای!»
موضوع قسمت بیست و سوم پادکست هزارداستان بودجه، سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی است.
در این قسمت درباره بودجه رایزنیهای فرهنگی جمهوری اسلامی در اروپا و اینکه این بودجه صرف چه کارهایی میشود، صحبت میکنیم.
هزارداستان بودجه، کار مشترک فکتنامه و رادیو فردا را در سایت رادیو فردا و پادگیرها دنبال کنید.
هزارداستان بودجه در کستباکس
پادکست هفتگی فکتنامه در کستباکس
هزارداستان بودجه در سایت رادیو فردا
قانون بودجه ۱۴۰۴
فایل اسپردشیت پرهام درباره موضوعات پادکست
خط سفید
در قسمت ۲۴۶ پادکست هفتگی فکتنامه، ابتدا به یکی از پرواکنشترین اتفاقات اخیر در ایران، یعنی ماجرای اینترنت طبقاتی و خط سفید پرداختهایم.
در شبکههای اجتماعی درباره نقش یک دانشمند ایرانی در رشتههای راداریِ جهان ادعاهایی مطرح شده بود که درباره آن توضیح دادهایم.
سوژه بعدی این قسمت، ادعای اختراع یه جوان ایرانی برای تبدیل زباله به مصالح ساختمانی است.
همچنین درباره ادعای یک روش درمانی صحبت میکنیم که در برنامه انارستان شبکه افق پخش شده بود.
مدتهاست گفته میشود که خوردن همزمان ماهی و ماست، مضر و خطرناک است. این باور نادرست، موضوع دیگر پادکست این هفته است.
در ادامه، ادعای مطرحشده درباره آلودگی برخی از برنجهای هندی واردشده به ایران را مرور کردیم.
در بخش فکتچکهای کوتاه، به سوژههایی مرتبط با بنزین، ویدیوهای حمله اسرائیل به مقرهای سپاه، نقل قولی از ایلان ماسک و سگهای منطقه ممنوعه چرنوبیل پرداختیم.
00:01:01 مقدمه
00:04:29 از خط سفید تا لوکیشنگیت؛ درباره قابلیت جدید X چه میدانیم؟
00:14:32 ادعای عدم امکان اخذ دکترا در رشتههای راداری، بدون امضای یک ایرانی
00:19:19 ادعای نادرست درباره اختراع جوان ایرانی برای تولید مصالح از زباله
00:24:34 با تکنیک فشار به احشا شکمی نمیتوان بیماریها را درمان کرد
00:36:15 مصرف همزمان ماست و ماهی خطرناک نیست
00:41:04 ادعای نادرست آلودگی برنج هندی وارداتی به عفونتهای خطرناک
00:44:36 ویدیوهای ساختگی از حمله اسرائیل به پدافند
00:45:49 ادعای نادرست رایگان شدن بنزین برای بازنشستگان در عربستان
00:47:25 نقلقول نادرست از ایلان ماسک درباره درآمد «بچههای کامپیوتر»
00:49:07 سگهای چرنوبیل به دلیل اشعه رادیواکتیو آبی نشدند
00:51:26 کامنتها
پادکست فکتنامه را این هفته فرهاد و رزا اجرا میکنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکتنامهاند. گفتوگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاشهای تیم فکتنامه برای درستیسنجی خبرها و نقلقولهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
جدول موضوعات پیشنهادی برای تمرین فکتچکینگ
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
لینک سابستک فکتنامه
از خط سفید تا لوکیشنگیت؛ درباره قابلیت جدید X چه میدانیم؟
ادعای عدم امکان اخذ دکترا در رشتههای راداری، بدون امضای یک ایرانی
آب سرد و کبد چرب
در قسمت ۲۴۵ پادکست هفتگی فکتنامه، ابتدا درباره ویدیوهای پربازدیدی صحبت میکنیم که نشان میداد ذرات آلودگیِ هوای تهران، به آهنربا جذب میشوند. در این قسمت درباره این مساله توضیح میدهیم.
در ادامه به سراغ ادعاهایی میرویم که درباره رزومه و سوابق علمی و اجرایی شبنم دلفان مطرح شده بود و توضیح دادهایم که چرا غیرمستند و اغراقشده است.
تغییر وضعیت سهمیهبندی و نرخگذاری بنزین، قطعی برق در دوره رئیسی و تفاوت خط فقر در سالهای اخیر، از سوژههای اقتصادی این اپیزود هستند.
همچنین درباره امتیاز و رتبه ایران در ردهبندی شاخص ادراک فساد و مقایسه آن با کشورهای منطقه، توضیح دادهایم.
ادعای تاثیر آب سرد در ایجاد کبد چرب و ضررهای ادعایی ماهی تن، شیر گاو و قهوه، سوژههای حوزه سلامت در این قسمت محسوب میشوند.
در پایان این قسمت هم سه فکتچک کوتاه را مرور میکنیم.
00:01:03 مقدمه
00:03:39 از ذرات آهن در هوای تهران چه میدانیم؟
00:08:01 بررسی ادعاهای اغراقشده درباره مرتبه علمی شبنم دلفان
00:16:08 تغییرات حجم و نرخ بنزین سهمیهای در مصوبه جدید دولت
00:21:01 اینکه برق در دولت رئیس قطعنشده، گمراهکننده است
00:23:24 مقایسه گمراهکننده از وضع فقر در دولتهای روحانی و رئیسی
00:26:35 جایگاه ایران در منطقه از نظر شاخص ادراک فساد
00:30:18 نوشیدن آب سرد عامل ایجاد کبد چرب نیست
00:33:58 ادعای نادرست درباره ضررهای ماهی تن، شیر گاو و قهوه
00:37:29 ویدیوی قدیمی یونس فیضی ربطی به آتشسوزی «الیت» ندارد
00:39:04 خبر جعلی درباره کمک کانادا و روسیه به بارورسازی ابرها در ایران
00:41:03 ادعای توقف پروژه پل خلیج فارس بهخاطر دخالت کشورهای عربی
00:42:49 کامنتها
پادکست فکتنامه را فرهاد و رضا اجرا میکنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکتنامهاند. گفتوگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاشهای تیم فکتنامه برای درستیسنجی خبرها و نقلقولهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
جدول موضوعات پیشنهادی برای تمرین فکتچکینگ
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
لینک سابستک فکتنامه
از ذرات آهن در هوای تهران چه میدانیم؟
بررسی ادعاهای اغراقشده درباره مرتبه علمی شبنم دلفان
تغییرات حجم و نرخ بنزین سهمیهای در مصوبه جدید دولت
هزارداستان بودجه؛ قسمت بیست و دوم - «نهضت هدایت نقدینگی»
احتمالا بارها عبارت «هدایت نقدینگی» را شنیدهاید. یکی از مصادیق این عبارت، «تسهیلات تکلیفی» و «وامهای زورکی» است که هر سال در بودجه تعیین میشود.
اما معنی این عبارت چیست؟ «هدایت نقدینگی» چه هزینهای برای اقتصاد ایران و بودجه به همراه دارد؟
در قسمت بیست و دوم پادکست هزارداستان بودجه درباره این سوال و سوالات دیگری صحبت کردهایم.
هزارداستان بودجه، کار مشترک فکتنامه و رادیو فردا را در سایت رادیو فردا و پادگیرها دنبال کنید.
هزارداستان بودجه در کستباکس
پادکست هفتگی فکتنامه در کستباکس
هزارداستان بودجه در سایت رادیو فردا
قانون بودجه ۱۴۰۴
فایل اسپردشیت پرهام درباره موضوعات پادکست
کمآبی و کمتریل
در ابتدای قسمت ۲۴۴ پادکست هفتگی فکتنامه چند موضوع مرتبط با بحران آب را مرور کردیم؛ از جمله ادعای شبکههای اجتماعی درباره دانشمند ایرانی که مشکل بیآبی دنیا را حل کرده، حرفهای نادرست کارشناس شبکه افق صداوسیما و ادعای زیر آب رفتن استانبول.
ادعاهای شاخدار مربوط به تئوری توطئه کمتریل در روزهای اخیر بارها تکرار شده که در این قسمت به آن نیز پرداختهایم.
سه ادعا در مورد جایگاه اقتصادی ایران، تعداد یارانهبگیران و وضعیت قیمت نان در دولت ابراهیم رئیسی، سوژههای اقتصادی این قسمت هستند.
ادعاها درباره درمان افسردگی، شستوشوی موی سر با پودر لباسشویی و دو ادعای مرتبط با بارداری و قرصهای ضدبارداری، سوژههای حوزه سلامت این اپیزودند.
در پایان سه فکتچک کوتاه را مرور کردیم؛ نقلقولی از پدر روحالله عجمیان، فرشهای اهدایی منتسب به خانواده انصاری (مالک بانک آینده) و دختر نوجوانی که گفته میشود در سال ۲۰۰۹ صدها هزار بیتکوین داشت.
00:01:00 مقدمه
00:05:16 ادعای نادرست درباره نجات دنیا از خشکسالی به دست یک دانشمند ایرانی
00:11:58 خشکسالی امسال به دلیل تعمد وزارت نیرو برای بارور نکردن ابرها نیست
00:17:14 ادعای نادرست درباره زیر آب رفتن و محو شدن استانبول
00:19:01 کِمتریل یک تئوری توطئه قدیمی است
00:23:49 سقوط جایگاه اقتصادی ایران در منطقه در دو دهه اخیر
00:25:17 جمعیت یارانهبگیران در سال ۱۴۰۴ حدود ۷۵ میلیون نفر است نه ۸۱ میلیون
00:26:29 ادعای نادرست درباره ثابتماندن قیمت نان در دولت ابراهیم رئیسی
00:28:19 ادعای نادرست درباره درمان افسردگی با «شناخت خود» به جای استفاده از دارو
00:32:49 شستوشوی سر با «تاید» مو را پرپشت نمیکند
00:36:26 ادعای نادرست درباره بارداری پس از ۳۵ سالگی
00:39:41 قرصهای الدی باعث مسمومیت نمیشود
00:42:27 ادعای شاخدار منتسب به پدر روحالله عجمیان درباره قبر فرزندش
00:43:46 سیستانی دستور جمعآوری فرشهای انصاری از حرم امام حسین را نداد
00:45:20 ویدیوی ساختگی از نوجوانی که در سال ۲۰۰۹ نهصد هزار بیتکوین داشت
00:47:20 کامنتها
پادکست فکتنامه را فرهاد و رضا اجرا میکنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکتنامهاند. گفتوگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاشهای تیم فکتنامه برای درستیسنجی خبرها و نقلقولهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
جدول موضوعات پیشنهادی برای تمرین فکتچکینگ
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
لینک سابستک فکتنامه
جلیلی و صیفیجات
در قسمت ۲۴۳ پادکست هفتگی فکتنامه ابتدا درباره خبری حرف میزنیم که ادعا میکند ۷۴ جسد در بستر دریاچه سد کرج پیدا شده است.
همزمان با تشدید بحران آب در ایران، فردی در یک مصاحبه ادعا کرده میتواند مشکل بیآبی کشور را حل کند. درباره شاخدار ایده او توضیح میدهیم.
در ادامه سراغ چند موضوع اقتصادی رفتهایم؛ از ماجراهای بانک مرکزی و بانک آینده گرفته تا گزارشی درباره تورم و البته تکرار ادعای سعید جلیلی درباره بازار صیفیجات روسیه.
مدتزمانِ ساختهشدنِ استادیوم آریامهر (آزادی)، موضوعی است که وزیر ورزش به آن اشاره کرده بود و ما آن را فکتچک کردیم.
ادعای تولید میلیونها واژه در زبان فارسی، از جمله پستهای پربازدید شبکههای اجتماعی بود و ما به آن نشان نادرست دادیم.
درگیریهای خونین سودان و ادعایی که درباره دلایل شکلگیری آن شده بود، موضوع دیگری است که به آن پرداختهایم.
انتخاب شهردار جدید نیویورک و بازتاب گسترده آن در رسانهها، دستمایه انتشار ویدیوهای پربازدیدی شد که البته درست نبودند و درباره آنها توضیح دادهایم.
نقش عصاره ریشه قاصدک در درمان سرطان و مضر بودن نمک تصفیهشده، دو ادعای نادرست حوزه سلامت در این اپیزود هستند.
00:01:17 مقدمه
00:03:20 روزنامه پیام سپیدار خبر کشف ۷۴ جسد در سد کرج را منتشر نکرده است
00:08:43 ادعای شاخدار تبخیر آب و انتقال آن به زاگرس برای بارش باران
00:15:29 درباره نقش رئیس بانک مرکزی در زیان انباشته بانک آینده چه میدانیم؟
00:20:25 ادعای نادرست جلیلی درباره واردات ۱۱ میلیارد دلاری صیفیجات در روسیه
00:25:29 ادعای نادرست تورم ۱۷۱ درصدی در دولت پزشکیان
00:28:57 درباره مدت ساخت استادیوم آزادی چه میدانیم؟
00:35:32 ادعای نادرست درباره توان تولید واژگان فارسی در مقایسه با دیگر زبانها
00:44:11 راجی، «کشف حجاب» زنان و آنچه در سودان میگذرد
00:52:08 ادعای نادرست پخش اولین اذان نیویورک پس از انتخاب ممدانی
00:55:44 ادعای نادرست مرگ سلولهای سرطانی با عصاره ریشه قاصدک
00:58:52 ویدیوی نادرست درباره «سمی» و مضر بودن نمک تصفیهشده
01:02:33 کامنتها
پادکست فکتنامه را فرهاد و رضا اجرا میکنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکتنامهاند. گفتوگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاشهای تیم فکتنامه برای درستیسنجی خبرها و نقلقولهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
جدول موضوعات پیشنهادی برای تمرین فکتچکینگ
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
لینک سابستک فکتنامه
روزنامه
هزارداستان بودجه؛ قسمت بیست و یکم - «نفت ایران و چین»
با پول تخفیف نفت ایران به چین، چه کارهایی میتوان کرد؟
در بیست و یکمین قسمت پادکست هزارداستان بودجه، سراغ ماجرای عجیب فروش نفت ایران به چین رفتهایم و سعی کردیم تا حدی به این سوال، پاسخ بدهیم.
هزارداستان بودجه، کار مشترک فکتنامه و رادیو فردا را در سایت رادیو فردا و پادگیرها دنبال کنید.
لینک قسمت ۲۴۱ پادکست فکتنامه
هزارداستان بودجه در کستباکس
هزارداستان بودجه در سایت رادیو فردا
فایل اسپردشیت پرهام درباره موضوعات پادکست
حجاب و اشعه چشم
در قسمت ۲۴۲ پادکست هفتگی فکتنامه ابتدا به یک ادعای پربازدید شبکههای اجتماعی، مرتبط با حواشی پرونده پژمان جمشیدی پرداختیم.
در ادامه، دو ادعایی را بررسی کردیم که سرپرست ستاد امر به معروف و نهی از منکر در مصاحبه اخیر خود بیان کرده بود؛ یکی درباره بودجه این ستاد و دیگری درباره تاثیر بیحجابی بر «اشعه چشم».
تکرار ادعاهای شاخدار درباره جرم میانستارهای 3i-Atlas و حساب و کتابهای نادرست درباره یارانه نان مهاجران افغانستانی در ایران، سوژههای دیگر این قسمت هستند.
ادعای محسن بهمنی درباره اختراع یک پیشران جدید و ساخت خودروی پرنده در روزهای اخیر بسیار دست به دست شده است. در این اپیزود توضیح دادیم که چرا این ادعاها شاخدار است.
بعد از پرداختن به موضوعات متعدد در حوزه علم و شبهعلم، اینبار تحقیقات برندگان جوایز ایگنوبل را مرور کردیم؛ پژوهشهایی که هم بامزهاند، هم نگاهی علمی و گاه موثر دارند.
ادعای سعدیخوانی در کنگره آمریکا، عکسهای منتسب به پروژه بلندپروازانه عربستان و ردهبندی کشورها بر اساس میزان بیماریهای روانی، سوژههای دیگر این قسمت پادکست هستند.
00:00:47 مقدمه
00:03:01 ادعای خویشتنداری بیماران روانی و بیاعتباری پزشکی قانونی در پرونده تجاوز
00:10:48 ادعای نادرست سرپرست ستاد امر به معروف درباره بودجه این نهاد
00:15:44 ادعای نادرست درباره اشعه چشم و حجاب
00:25:21 تکرار ادعاهای شاخدار درباره 3i Atlas و نزدیکشدن فضاپیما به زمین
00:29:07 ادعای نادرست درباره یارانه نان مهاجران افغانستانی
00:35:19 ادعای شاخدار نسل جدید پیشران بر مبنای قانون سوم نیوتن
00:48:26 درباره جوایز ایگنوبل ۲۰۲۵ چه میدانیم؟
00:58:35 ویدیوی سعدیخوانی ربطی به این روزها و آمریکا ندارد
01:00:11 تصاویر نادرست از پروژه استادیوم نئوم در عربستان
01:02:00 ادعای نادرست درباره رتبه ایران از نظر تعداد بیماران روانی
01:03:31 کامنتها
پادکست فکتنامه را این هفته رضا و رزا اجرا میکنند که هر دو از اعضای تحریریه سایت فکتنامهاند. گفتوگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاشهای تیم فکتنامه برای درستیسنجی خبرها و نقلقولهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
جدول موضوعات پیشنهادی برای تمرین فکتچکینگ
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
لینک سابستک فکتنامه
ادعای خویشتنداری بیماران روانی و بیاعتباری پزشکی قانونی در پرونده تجاوز
نفت، حجاب، بانک آینده
در قسمت ۲۴۱ پادکست هفتگی فکتنامه ابتدا به فکتچک ادعایی پرداختیم که به ماجرای پربحث این روزها ارتباط دارد؛ یعنی پرونده پژمان جمشیدی.
در ادامه، درباره یکی از مهمترین موضوعات اخیر در اقتصاد ایران یعنی ماجرای بانک آینده صحبت کردهایم.
ادعایی درباره سهم یوان و دلار در تجارت جهانی و ادعاهایی درباره نفت و اقتصاد نفتی گذشته و حال ایران، از دیگر موضوعات اقتصادی این قسمت هستند.
ادعاهای نادرست حامیان حجاب اجباری در ایران تمامی ندارد. در این قسمت یکی دیگر از این ادعاها را درستیسنجی کردهایم.
ادعای دیده شدن سوخو-۳۵ روسی در ایران و خبر رسانههای ایران درباره رونمایی از بزرگترین شهابسنگ جهان، موضوعات دیگری هستند که به آنها پرداختهایم.
سه ادعای نادرست درباره نقش رازی در واکسیناسیون، مضر بودن مصرف نان و درمان سرطان با سمفونی بتهوون، سوژههای حوزه سلامت این اپیزود هستند.
آیا رضاشاه از سازنده پل ورسک خواسته بود تا با خانوادهاش زیر پل بایستد؟ در این قسمت به این پرسش قدیمی و پرتکرار پاسخ دادهایم.
در پایان این قسمت نیز چند فکتچک کوتاه از ادعاهای شبکههای اجتماعی را مرور کردیم.
00:01:02 مقدمه
00:03:53 هویت شاکی پرونده پژمان جمشیدی اعلام نشده است
00:07:18 پاسخ به چند سوال متداول درباره ادغام بانک آینده در بانک ملی
00:18:36 یوان در معادلات جهانی از دلار سبقت نگرفته است
00:23:26 درستیسنجی ادعاهای جواد محققنیا درباره نفت ایران و عربستان
00:33:36 دهه هشتادیها و «قانون عفاف و حجاب»
00:39:32 ادعای نادرست دیدهشدن جنگنده سوخو-۳۵ تازه خریداریشده در تهران
00:44:22 ادعای نادرست درباره رونمایی از بزرگترین شهاب سنگ جهان در گرگان
00:49:11 ادعای نادرست درباره نقش رازی در واکسیناسیون
00:56:25 ادعای نادرست درباره مضر بودن مصرف نان
00:59:49 آیا رضاشاه از سازنده پل ورسک خواست با خانوادهاش زیر آن بایستد؟
01:06:05 ویدیوی جعلی با عنوان واژگونی شمشهای طلا در تهران
01:06:50 ادعای شاخدار تولید رب گوجهفرنگی از «گوجههای گندیده و مواد افزودنی»
01:08:03 ادعای شاخدار درباره فردی که گفته شده نفر اول ریاضی جهان است
01:09:05 ادعای نادرست درباره جایزه گرفتن رانندگان قانونمند در سوئد
01:10:43 سمفونی ۵ بتهوون باعث درمان سرطان نمیشود
01:13:42 کامنتها
پادکست فکتنامه را این هفته رضا و رزا اجرا میکنند که از اعضای تحریریه سایت فکتنامهاند. گفتوگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاشهای تیم فکتنامه برای درستیسنجی خبرها و نقلقولهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
جدول موضوعات پیشنهادی برای تمرین فکتچکینگ
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی
هزارداستان بودجه؛ قسمت بیستم - «بودجه نظامی ایران چقدر است؟»
بودجه نظامی ایران واقعا چقدر است؟ از کجا تامین میشود؟ در مقایسه با سایر کشورها وضعیت ایران چگونه است؟
در بیستمین قسمت پادکست «هزارداستان بودجه» تلاش کردهایم به این پرسشها و سوالهای دیگری درباره بودجه نظامی جمهوری اسلامی ایران در سالهای اخیر پاسخ دهیم.
هزارداستان بودجه، کار مشترک فکتنامه و رادیو فردا را در سایت رادیو فردا و پادگیرها دنبال کنید.
مقاله فکتنامه درباره بودجه نظامی در جمهوری اسلامی ایران
هزارداستان بودجه در کستباکس
هزارداستان بودجه در سایت رادیو فردا
فایل اسپردشیت پرهام درباره موضوعات پادکست
قدر و عماد و سجیل
در قسمت ۲۴۰ پادکست هفتگی فکتنامه ابتدا سراغ چند سوژه موشکی رفتیم؛ دو موشک قدر و عماد که سپاه میگوید نسخه ارتقایافته آنها را رونمایی کرده و همچنین ادعایی درباره سوخت موشک سجیل.
بازنشر گمراهکننده دو ویدیو از اعتراضات چند سال قبل، به اسم اعتراضات جدید، موضوع دیگری است که درباره آنها صحبت کردهایم.
انتساب جملاتی به نتانیاهو درباره حمله به ایران و ادعایی درباره وضعیت آتشفشان تفتان در جنوب شرق ایران، موضوعات دو فکتچک دیگر این قسمت هستند.
ادعاهایی درباره روغنهای گیاهی، درمان فوری درد و عفونت دندان و سمزدایی رحم با یک جوشانده، سه سوژه حوزه سلامت در این اپیزود محسوب میشوند.
در بخش فکتچکهای کوتاه نیز ماجرای یکی ویدیوی خودسوزی در مغولستان و ادعاهایی درباره «تخت بودن زمین»، «اختلال در ماتریکس» و «جهان موازی» را مرور کردهایم.
00:00:58 مقدمه
00:04:20 از ارتقای موشکهای قدر و عماد چه میدانیم؟
00:13:29 ادعای پیشران پلاسمایی برای موشکهای بالستیک، شبهعلم است
00:18:22 بازنشر دو ویدیوی قدیمی به اسم اعتراضات اخیر
00:21:50 ادعای نادرست منسوب به نتانیاهو درباره کشتن ایرانیان
00:25:08 درباره گزارش جدید از آتشفشان تفتان چه میدانیم؟
00:27:57 ادعای نادرست «قاتل بی سرو صدا» بودن روغنهای گیاهی
00:33:56 ادعای نادرست درباره درمان پنجدقیقهای عفونت و درد دندان
00:39:06 ادعای نادرست «پاکسازی رحم» با «جوشانده پیاز» و «شیلاجیت»
00:42:14 ادعای نادرست خودسوزی وزیر مغولستان در پی نارضایتی مردم
00:43:54 ادعاهای شاخدار درباره پیبردن کاپیتان ناسا به تخت بودن زمین
00:45:29 غیب شدن آدمها به خاطر اختلال ماتریکس و نیروهای ماورایی
00:47:10 ادعای شاخدار ورود زنی به آمریکا با پاسپورت کشوری ناموجود
00:48:59 کامنتها
پادکست فکتنامه را فرهاد و رضا اجرا میکنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکتنامهاند. گفتوگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاشهای تیم فکتنامه برای درستیسنجی خبرها و نقلقولهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
جدول موضوعات پیشنهادی برای تمرین فکتچکینگ
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
لینک سابستک فکتنامه
از ارتقای موشکهای قدر و عماد چه میدانیم؟
ادعای پیشران پلاسمایی برای موشکهای بالستیک، شبهعلم است
آقای اینشتین! شما به روح اعتقاد دارید؟
در قسمت ۲۳۹ پادکست هفتگی فکتنامه ابتدا درباره جمعیت افغانستانیها در ایران و ادعای وجود عرف بینالملل در این رابطه، توضیح دادیم.
ادعای ارتباط زلزله بم در سال ۱۳۸۲ با یک انفجار هستهای زیرزمینی، موضوع دیگری است که به آن پرداختهایم.
اختلال و مشکلات GPS در ایران، ابهامها و پرسشهای متعددی را به وجود آورده است. در این قسمت درباره این مساله صحبت کردهایم.
همزمان با مذاکرات و توافق آتشبس در غزه، یک ویدیوی قدیمی دستمایه ادعای نادرستی شد و ما آن را درستیسنجی کردیم.
«تراپی نور قرمز» از موضوعات پرطرفداری است که ادعاهای متنوعی درباره آن مطرح میشود. خلاصهای از مقاله مفصل فکتنامه درباره این موضوع را در این قسمت مرور کردهایم.
ویدیویی در شبکههای اجتماعی منتشر شده که ادعاهایی را به آلبرت اینشتین نسبت داده است. توضیح دادهایم که چرا این ادعاها نشان شاخدار گرفت و جهانبینی این دانشمند، چه بوده است.
وصیتنامه جعلی منتسب به ثریا همسر دوم محمدرضا شاه، ادعای رائفیپور درباره سرود ملی مجارستان و ویدیویی از وجود کِرم در سیگار، سوژههای دیگر این اپیزود هستند.
00:00:58 مقدمه
00:03:32 ادعای شاخدار درباره جمعیت افغانستانیها در ایران و عرف بینالمللی
00:15:24 ادعای نادرست ارتباط زلزله بم به یک آزمایش هستهای
00:20:19 ادعای گمراهکننده «جایگزینی GPS با ماهوارههای موقعیتیاب چینی»
00:31:49 انتشار ویدیوی قدیمی در سوریه به اسم کشتهشدگان در غزه
00:35:49 تراپی نور قرمز؛ یک «سرندیپیتی» در لب مرز شبهعلم و پلاسیبو
00:47:28 مصاحبه جعلی با اینشتین درباره زندگی پس از مرگ
00:54:24 وصیتنامه جعلی منتسب به ثریا، همسر سابق محمدرضا شاه
00:56:28 ادعای گمراهکننده درباره عبارت ضد ترک در سرود ملی مجارستان
00:58:07 ادعای نادرست وجود کِرم در سیگار
01:00:19 کامنتها
پادکست فکتنامه را فرهاد و رضا اجرا میکنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکتنامهاند. گفتوگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاشهای تیم فکتنامه برای درستیسنجی خبرها و نقلقولهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
جدول موضوعات پیشنهادی برای تمرین فکتچکینگ
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
لینک سابستک فکتنامه
ادعای شاخدار درباره جمعیت افغانستانیها در ایران و عرف بینالمللی
ادعای نادرست ارتباط زلزله بم به یک آزمایش هستهای
هزارداستان بودجه؛ قسمت نوزدهم - «جامعةالمصطفی در ژاپن»
جامعةالمصطفی العالمیه، موضوع نوزدهمین قسمت پادکست هزارداستان بودجه است؛ نهادی مذهبی که با هدف «تربیت مجتهدان و عالمان و نشر و ترویج اسلام ناب محمدی» در کشورهای خارجی تاسیس شده و در قانون بودجه سال ۱۴۰۴ حدود ۲ هزار میلیارد تومان بودجه دارد.
در این قسمت، با تمرکز روی نمایندگی جامعهالمصطفی در ژاپن، سراغ این سوال رفتهایم که بودجه این نهاد برای چه کاری هزینه میشود؟
هزارداستان بودجه، کار مشترک فکتنامه و رادیو فردا را در سایت رادیو فردا و پادگیرها دنبال کنید.
هزارداستان بودجه در کستباکس
هزارداستان بودجه در سایت رادیو فردا
فایل اسپردشیت پرهام درباره موضوعات پادکست
باهنر و قانون حجاب
در قسمت ۲۳۸ پادکست هفتگی فکتنامه کمی مفصل درباره چند موضوع مهم صحبت کردهایم. یکی از آنها، ادعای محمدرضا باهنر درباره قوانین حجاب اجباری در ایران بود که واکنشهای زیادی داشت.
موضوع بعدی، تکرار چندباره ادعاها درباره تعداد کشتهشدگان اسرائیلی در جنگ ۱۲ روزه است که درباره نادرست بودن آن توضیح دادهایم.
بهتازگی پستهای متعددی منتشر شده که مدعی است رهبران سیاسی و صاحبان کسبوکارهای بزرگ دنیا درباره ایران پیامهایی صادر کردهاند. درباره نادرست بودن این ادعاها در این قسمت صحبت کردهایم.
در شبکههای اجتماعی بارها تکرار شده که مصرف ماریجوانا میتواند بیماری پارکینسون را درمان کند. این ادعا از کجا آمده و چقدر واقعیت دارد؟
در پایان، درباره چند سوژه دیگر بهطور خلاصه توضیح دادهایم؛ دو ادعا درباره پزشکیان و خامنهای و یک ادعای شاخدار درباره جنگ ایران و عراق.
00:00:59 مقدمه
00:04:05 ادعای نادرست باهنر درباره نبود الزام قانونی برای حجاب
00:16:55 ادعای کشتهشدن ۸۰۰ اسرائیلی در جنگ ۱۲ روزه، نادرست است
00:25:30 انتساب اظهارات نادرست به رهبران جهان درباره ایران
00:31:08 ویدئو نادرست «درمان پارکینسون با مصرف ماریجوانا»
00:36:01 ادعای نادرست توصیف رسانههای چینی از سخنرانی پزشکیان در سازمان ملل
00:37:06 ویدیوی ساختگی سخنرانی خامنهای به زبان انگلیسی
00:37:58 ادعاهای شاخدار درباره نقش «استارگیت» در آغاز جنگ ایران و عراق
00:39:54 کامنتها
پادکست فکتنامه را فرهاد و رضا اجرا میکنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکتنامهاند. گفتوگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاشهای تیم فکتنامه برای درستیسنجی خبرها و نقلقولهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
جدول موضوعات پیشنهادی برای تمرین فکتچکینگ
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
لینک سابستک فکتنامه
ادعای نادرست باهنر درباره نبود الزام قانونی برای حجاب
ادعای کشتهشدن ۸۰۰ اسرائیلی در جنگ ۱۲ روزه، نادرست است
انتساب اظهارات نادرست به رهبران جهان درباره ایران
ویدئو نادرست «درمان پارکینسون با مصرف ماریجوانا»
دود عجیب موشک
در قسمت ۲۳۷ پادکست هفتگی فکتنامه، ابتدا سعی کردیم به این پرسش، پاسخ دهیم که آیا مکانیسم ماشه، مقدمه حقوقی برای اقدام نظامی علیه ایران است؟
در ادامه به ادعای گمراهکننده محمدحسین راجی درباره توانایی کشورها برای غنیسازی ۶۰ درصدی اورانیوم پرداختیم.
مسعود پزشکیان در مجمع عمومی سازمان ملل ادعا کرد که جمهوری اسلامی هرگز به دنبال بمب اتم نبوده است. این ادعا چقدر با واقعیت همخوانی دارد؟ پس از پاسخ به این سوال، کمی هم درباره خسارتهای اقتصادی بحران هستهای ایران حرف زدیم.
دیده شدن دود عجیب در آسمان چند نقطه ایران، بازار گمانهزنیها و ادعاها درباره آزمایش اخیر ایران را داغ کرده بود. در این قسمت درباره این موضوع نیز توضیح دادهایم.
دو سوژه مربوط به حوزه سلامت، یکی ادعاهای پرتکرار درباره فلوراید و دیگری ادعایی قدیمی درباره ویروسی بودن ماسکهای یکبار مصرف، پایانبخش فکتچکهای این اپیزود هستند.
00:01:43 مقدمه
00:05:32 مکانیزم ماشه، مقدمه حقوقی حمله نظامی به ایران نیست
00:14:30 مغالطه محمدحسین راجی درباره توان غنیسازی ۶۰ درصدی
00:19:33 جمهوری اسلامی ایران چقدر واقعا دنبال بمب اتم بودهاست؟
00:27:34 خسارت بحران هستهای برای اقتصاد ایران چقدر است؟
00:32:29 از آزمایش موشکی ۲۷ شهریور ایران و رد عجیب آن در آسمان چه میدانیم؟
00:37:47 ادعای نادرست نماینده مجلس درباره آزمایش موشک قارهپیما
00:39:50 ادعای شاخدار فناوری بدون سوخت موشک بالستیک قارهپیمای ایرانی
00:43:27 درباره فواید و مضرات فلوراید چه میدانیم؟
00:51:25 ادعای وجود ویروسهای قابل رویت روی ماسکهای یکبار مصرف
00:54:39 کامنتها
پادکست فکتنامه را فرهاد و رضا اجرا میکنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکتنامهاند. گفتوگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاشهای تیم فکتنامه برای درستیسنجی خبرها و نقلقولهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
جدول موضوعات پیشنهادی برای تمرین فکتچکینگ
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
لینک سابستک فکتنامه
مکانیزم ماشه، مقدمه حقوقی حمله نظامی به ایران نیست
مغالطه محمدحسین راجی درباره توان غنیسازی ۶۰ درصدی
جمهوری اسلامی ایران چقدر واقعا دنبال بمب اتم بودهاست؟
هزارداستان بودجه؛ قسمت هجدهم - «هزینههای اربعین در بودجه سالانه کشور»
بعد از چند ماه وقفه، قسمت جدید پادکست «هزارداستان بودجه» منتشر شد.
موضوع هجدهمین قسمت این پادکست، هزینههای اربعین در بودجه سالانه کشور است؛ موضوعی که امسال با اظهارات یکی از مسئولان برگزاری این مراسم درباره توزیع ۱۰۰ میلیارد تومان کباب کوبیده، خبرساز شد.
هزارداستان بودجه، کار مشترک فکتنامه و رادیو فردا را در سایت رادیو فردا و پادگیرها دنبال کنید.
در کستباکس بشنوید
در سایت رادیو فردا بشنوید
غنیسازهای جهان
در قسمت ۲۳۶ پادکست هفتگی فکتنامه، ابتدا درباره تحولات مرتبط با پرونده هستهای جمهوری اسلامی ایران صحبت کردیم؛ از دو ادعای علی خامنهای در تازهترین سخنرانیاش تا خسارتهای اقتصادی بحران هستهای و مکانیسم ماشه.
در ادامه، به درستیسنجی ادعایی درباره تاثیر جنگ ۱۲ روزه بر فیلترینگ در ایران پرداختیم و توضیح دادیم که چرا با شواهد و فکتها همخوانی ندارد.
ادعای جنجالی و شاخدار روزنامه کیهان درباره نحوه مرگ مهسا امینی موضوع دیگری است که در این قسمت مرور کردهایم.
ماجرای سفر مخفیانه نتانیاهو به روسیه برای جلوگیری از فروش اس-۳۰۰ به ایران، تکرار ادعاها درباره واکسنهای کرونا و ادعایی نادرست در مورد تغذیه نوزادان از دیگر سوژههای این هفته هستند.
انتساب تصاویر جعلی به فرشته حسینی، ادعای نادرست درباره امید جهان و ادعاهای شاخدار درباره ماشین زمان و چند سوژه دیگر را در این اپیزود خواهید شنید.
00:01:27 مقدمه
00:04:54 ادعای نادرست خامنهای درباره میزان توانایی غنیسازی کشورها
00:11:22 ادعای گمراهکننده خامنهای درباره سود بردن مردم از غنیسازی اورانیوم
00:14:48 خسارت بحران هستهای برای اقتصاد ایران چقدر است؟
00:19:12 رایگیری ۲۸ شهریور شورای امنیت درباره ایران؛ حالا چه میشود؟
00:24:03 ادعای گمراهکننده اجرای مکانیزم ماشه علیرغم توافق ایران با آژانس
00:27:07 ادعای نادرست عدم رفع فیلتر یوتیوب و تلگرام بهخاطر جنگ
00:35:40 ادعای شاخدار قتل مهسا امینی بهدست پسرخالهاش
00:39:55 سفر مخفیانه نتانیاهو به مسکو در ۲۰۰۹ برای لابیگری علیه فروش اس-۳۰۰
00:44:43 واکسنهای تاییدشده کرونا ضرر ندارند و برای جلوگیری از ابتلا موثرند
00:48:44 ادعای نادرست در مورد تغذیه نوزادان و کودکان زیر دو سال
00:52:39 استفاده از تصاویر جعلی به عنوان عکسهای جدید فرشته حسینی
00:54:55 ویدیویی که با عنوان آخرین کنسرت امید جهان منتشر شده، قدیمی است
00:55:41 اشاره نتانیاهو به قطعات و فناوریهای نوین در موبایلهای امروزی
00:57:20 ادعای نادرست در مورد شیطان نامیدن آمریکا از سوی نخستوزیر آلبانی
00:58:22 ادعاهای شاخدار درباره ایلان هاک و ماشین زمان
01:01:47 کامنتها
پادکست فکتنامه را فرهاد و رضا اجرا میکنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکتنامهاند. گفتوگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاشهای تیم فکتنامه برای درستیسنجی خبرها و نقلقولهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
جدول موضوعات پیشنهادی برای تمرین فکتچکینگ
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
بوی کباب میزند، خربزه (با عسل) در دهان مکن
در قسمت ۲۳۵ پادکست هفتگی فکتنامه ابتدا نگاهی انداختهایم به خبر نادرستی که واکنشهای زیادی داشت: ادعای هشدار جدید آلمان درباره سفر به ایران.
در ادامه، گزارش جدیدمان با موضوع الگوهای پخش اطلاعات نادرست درباره حجاب اجباری را مرور کردیم و سپس ادعای نادرستی درباره مجیدرضا رهنورد را درستیسنجی کردیم.
بخشی از صحبتهای بیژن عبدالکریمی درباره وضعیت معیشتی مردم و بوی کباب در پارکها، واکنشهای زیادی را برانگیخت. در این قسمت درباره این ادعا صحبت کردهایم.
بهتازگی روایت جدیدی در جمهوری اسلامی درباره جنگ ۱۲ روزه و جنگ مستقیم جنگندهها (داگفایت) مطرح شده و ما توضیح دادیم که چرا این ادعا با شواهد و فکتها همخوانی ندارد و بیاساس است.
برخی رسانهها خبر داده بودند که امکان خرید سربازی فراهم شده است. این ادعا بسیار دیده شد، اما از ما نشان شاخدار گرفت.
سه ادعای حوزه سلامت درباره خوردن همزمان خربزه و عسل، نوشیدن آب ناشتا و خطرناک بودن برخی داروهای گوارش، از دیگر فکتچکهای این هفتهاند.
دو ادعای مرتبط با انقلاب نپل و حمله اخیر اسرائیل در دوحه قطر، ویدیویی از ازدحام افغانستانیها در تهران و یک ادعای شاخدار درباره مارک زاکربرگ، سوژه فکتچکهای کوتاه این اپیزود هستند.
00:01:30 مقدمه
00:02:54 ادعای نادرست هشدار جدید آلمان به شهروندانش برای ترک فوری ایران
00:07:29 الگوهای پخش اطلاعات نادرست درباره حجاب اجباری
00:17:01 ادعای خارج کردن اعضای بدن مجیدرضا رهنورد، بیاساس است
00:21:28 ادعای نادرست بیژن عبدالکریمی درباره وضعیت معیشتی مردم ایران
00:28:49 چرا ادعای نبرد ۷۰ دقیقهای جنگندههای ایرانی و اسرائیلی بیاساس است
00:35:11 ادعای بیاساس درباره طرح خرید سربازی در سال ۱۴۰۴
00:40:14 خوردن عسل و خربزه با هم مضر و کشنده نیست
00:45:09 ادعای شاخدار مضر بودن خوردن آب ناشتا
00:49:55 فواید و عوارض داروهای PPI مانند امپرازول و پنتوپرازول
00:53:21 درباره تاثیر سخنرانی یک نوجوان بر اعتراضات نپال
00:55:17 تصویر خلیل الحیه احتمالا ربطی به حمله اخیر اسرائیل به ویلای او ندارد
00:57:38 درباره ازدحام مهاجران افغانستانی در خیابان ستارخان چه میدانیم؟
00:59:48 ادعای شاخدار وحشت زاکربرگ از افشای نقش ایلومیناتی روی لباسش
01:01:51 کامنتها
پادکست فکتنامه را فرهاد و رضا اجرا میکنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکتنامهاند. گفتوگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاشهای تیم فکتنامه برای درستیسنجی خبرها و نقلقولهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
جدول موضوعات پیشنهادی برای تمرین فکتچکینگ
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
اکسیرهای اینستاگرامی
در قسمت ۲۳۴ پادکست هفتگی فکتنامه ابتدا کمی بیشتر از قسمت قبل درباره ماجراهای بابک زنجانی صحبت کردیم و در ادامه، ادعای برخی رسانههای ایران مبنی بر اعتراف آژانس بینالمللی انرژی اتمی به جاسوسی بازرسان این نهاد را بررسی کردیم.
نمایش یک سلاح لیزری در رژه اخیر ارتش چین، توجه و واکنشهای زیادی در پی داشت. در این قسمت توضیح دادهایم که این سلاح، چیست و چه اهمیتی دارد.
یک ویدیو از سخنرانی چند سال قبل خامنهای و ویدیویی از رئیسی با ادعای پرتکرارِ اهدای فرشهای کاخ سعدآباد به پوتین، موضوعات دیگر این پادکست هستند.
ادعاهای مختلف درباره کشف اکسیر جوانی با ترکیبی از زیتون و انجیر که در قرآن آمده، سوژه دیگری است که درباره آن صحبت کردهایم.
تصویر منتسب به کاروان کمک به غزه، نامه جعلی سپاه به صداوسیما و ویدیویی منتسب به یک کودک-مادر افغانستانی، سوژههای فکتچکهای کوتاه این اپیزود هستند.
00:02:25 مقدمه
00:06:31 ماجرای عجیب بابک زنجانی؛ ابهامها و تناقضها
00:15:37 ادعای نادرست اعتراف آژانس به جاسوسی از اماکن هستهای ایران
00:20:07 تحلیل فنی، تاکتیکی و استراتژیک سلاح لیزری LY-1 چین
00:26:39 ویدیوی قدیمی و تقطیعشده از اعتراض بسیجیان به خامنهای
00:31:36 فرشهای گمشده سعدآباد ربطی به فرش اهدایی به پوتین ندارد
00:38:43 ادعای نادرست درباره ساخت اکسیر جوانی از انجیر و زیتون
00:45:41 خبر درست و عکس جعلی درباره کمکهای دریایی به مردم غزه
00:47:30 نامه جعلی سپاه به صداوسیما درباره شاهزاده رضا پهلوی
00:50:01 انتساب ویدیوی نادرست به ازدواج کودکان در افغانستان
00:51:56 کامنتها
پادکست فکتنامه را فرهاد و رضا اجرا میکنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکتنامهاند. گفتوگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاشهای تیم فکتنامه برای درستیسنجی خبرها و نقلقولهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
جدول موضوعات پیشنهادی برای تمرین فکتچکینگ
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
ماجرای عجیب بابک زنجانی؛ ابهامها و تناقضها
ادعای نادرست اعتراف آژانس به جاسوسی از اماکن هستهای ایران
تحلیل فنی، تاکتیکی و استراتژیک سلاح لیزری LY-1 چین
ویدیوی قدیمی و تقطیعشده از اعتراض بس
آبی ایرانی، آبی ترکی
در قسمت ۲۳۳ پادکست هفتگی فکتنامه ابتدا کمی درباره یکی از سوژههای این روزها یعنی بابک زنجانی صحبت کردیم و سپس به بررسی ادعای عجیب جانشین فرمانده سپاه پرداختیم.
تاثیر پنلهای خورشیدی در حل مشکل ناترازی برق در ایران، موضوع دیگری است که در این قسمت درباره آن توضیح دادهایم.
نامگذاری رنگها، بویژه «آبی ایرانی» و «آبی ترکی» چند روز قبل به موضوعی پربحث در ایکس تبدیل شده بود که این هفته درباره آن صحبت میکنیم.
ادعای برخی کاربران درباره اینکه جمهوری اسلامی بیش از پهلوی به آرامگاه کوروش اهمیت داده و رسیدگی کرده، از جمله ادعاهای نادرست این اپیزود است.
آسیبهای ماموگرافی، پاپ اسمیر و بیوپسی و تاثیر اغراقآمیز کورتیزول بر تمام بیماریها، ادعاهای نادرست مربوط به حوزه سلامت در پادکست این هفتهاند.
انتشار عکس منتسب به نوه روحالله خمینی، نسبت دادن یک ویدیوی دستکاریشده به ویشکا آسایش، ویدیوی جعلی از هیولای سفید اقیانوس و ادعای نادرست درباره بازی فوتبال زنان ایران و فلسطین، سوژههای دیگر این قسمت هستند.
00:02:40 مقدمه
00:03:49 بابک زنجانی
00:09:04 ادعای نادرست فدوی درباره شلیک به ایران پیش از جنگ ۱۲روزه
00:15:11 آیا پنلهای خورشیدی مشکل ناترازی برق در ایران را حل میکند؟
00:21:55 از رنگ «آبی ترکی»، «آبی ایرانی»، «سبز ایرانی» و «فیروزهای» چه میدانیم؟
00:29:36 ادعای نادرست درباره آرامگاه کوروش قبل و بعد از انقلاب
00:39:03 ادعای نادرست درباره مضر بودن ماموگرافی، پاپ اسمیر و بیوپسی
00:45:33 ادعاهای نادرست و اغراقآمیز درباره آثار هورمون کورتیزول
00:51:04 ادعای شاخدار درباره نوه خمینی با مایو
00:56:25 ویدیوی منتسب به دعوای ویشکا آسایش، هوش مصنوعی است
00:57:52 ویدیوی کوسهای که قایق را غرق میکند ساخته هوش مصنوعی است
00:58:54 بازنشر خبر قدیمی درباره مسابقه فوتبال زنان ایران و فلسطین
01:00:27 کامنتها
پادکست فکتنامه را فرهاد و رضا اجرا میکنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکتنامهاند. گفتوگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاشهای تیم فکتنامه برای درستیسنجی خبرها و نقلقولهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.
باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیهکننده پادکست است.
پادکست فکتنامه را میتوانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشنهای پادکست دریافت کنید.
فهرست فکتچکها و پیوندهایی که در این قسمت به آنها اشاره میکنیم یا در این هفته در سایت فکتنامه منتشر کردهایم:
جدول موضوعات پیشنهادی برای تمرین فکتچکینگ
فهرست و تعریف نشانهای فکتنامه
ویدئوهای آموزشی مکتبخانه
ادعای نادرست فدوی درباره شلیک به ایران پیش از جنگ ۱۲روزه
آیا پنلهای خورشیدی مشکل ناترازی برق در ایران را حل میکند؟
